17 april 2013 -
De wind waait vrijwel nooit met een constante snelheid of uit dezelfde richting. Windstoten zijn kort durende (enkele seconden) vlagen of rukwinden die zeker voor fietsers of het weg- en vliegverkeer hinderlijk kunnen zijn.
Zeilers en surfers profiteren van de wind maar het water wordt bij harde wind zeer onrustig met verraderlijke windstoten (foto: Jannes Wiersema)
Het KNMI maakt in de weersverwachting melding van in de windstoten als de wind in vlagen een snelheid bereikt van minstens anderhalf keer de gemiddelde windsnelheid en daarbij snelheden bereikt van meer dan 50 km/uur. De gemiddelde windsnelheid wordt bepaald over periodes van tien minuten. Ook de windschaal van Beaufort waarbij de windkracht wordt uitgedrukt op een schaal van 0 (windstil) tot en met 12 (orkaan) is gebaseerd op gemiddelden van de windsnelheid over tien minuten.
Een matige wind bijvoorbeeld van windkracht 3 of 4 op de schaal van Beaufort komt overeen met een 10 minuutgemiddelde windsnelheid tussen 12 en 28 km/uur. Bij een vrij krachtige wind ligt de gemiddelde snelheid tussen 29 en 38 km/uur, bij een krachtige wind tussen 39 en 49 km/uur en bij harde wind tussen 50 en 61 km/uur. Bij hogere windsnelheden is sprake van stormachtig weer of storm.
Bereikt de wind in vlagen anderhalf keer dat gemiddelde met snelheden van minstens 50 km/uur dan is dus sprake van windstoten, maar dan moet de gemiddelde windsnelheid wel onder de 75 km/uur blijven. Zodra de wind in vlagen meer is dan 75 km/uur volgt een waarschuwing voor zware windstoten. Windvlagen van meer dan 100 km/uur worden aangeduid als zeer zware windstoten.
Naderend complex met valwinden tijdens het noodweer van 14 juli 2010 rond half zeven nabij Vethuizen (foto: Y. van der Heijden)
Windstoten kunnen het hele jaar voorkomen, ’s winters zeker bij stormachtig weer en storm en het hele jaar door vooral tijdens (onweers)buien en in de buurt van buien. Met name bij buiig weer in het zomerhalfjaar kan een plotselinge toename van de wind zeer verraderlijk zijn. Dat levert gevaar op voor het verkeer en kan de recreatie vooral op het water ernstig in de problemen brengen. Tijdens mooi zomerweer is men er vaak niet op bedacht dat het weer ineens kan omslaan met alle gevolgen van dien.
Bovendien staan bomen dan vol in blad, waardoor ze veel wind vangen en er gemakkelijk takken kunnen afbreken. Vooral als de wind vergezeld gaat van hevige regen kan dat gemakkelijk leiden tot schade.
Het KNMI geeft regionale waarschuwingen voor gevaarlijk (code geel) of extreem weer (code oranje) uit voor zware of zeer zware windstoten. Dat laatste gebeurt in het zomerhalfjaar gebeurt dat bij vlagerige wind met uitschieters van meer dan 100 kilometer per uur en in het winterhalfjaar bij vlagerige wind met uitschieters van meer dan 120 kilometer per uur in de kuststrook en/of meer dan 100 kilometer per uur in het binnenland.
De windwaarschuwingen van het KNMI voor de scheepvaart zijn naast internet ook te vinden op NOS-Teletekstpagina 710, alle overige waarschuwingen op pagina 713.
