Vliegtuigstrepen worden ook wel contrails genoemd, een samenvoeging van de Engelse woorden condensation (condensatie) en trails (sporen). De kleur van de vliegtuigstrepen wordt vooral bepaald door de positie van de zon ten opzichte van de strepen en de waarnemer. Bij laagstaande zon vlak voor zonsondergang kunnen ze een felgele of oranje kleur krijgen.

Als de omgevingslucht vochtig genoeg is (maar niet vochtig genoeg om zelf wolken te vormen) kunnen vliegtuigstrepen lange tijd blijven bestaan en wijd uitwaaieren. De snelheid van uitwaaiering van de vliegtuigstrepen wordt bepaald door de weersomstandigheden (voornamelijk door variaties in de wind met de hoogte en in het horizontale vlak).

Hoewel vliegtuigen net als auto's een aantal stoffen (zoals CO2 en stikstofoxides) uitstoten, omdat er kerosine wordt verbrand, heeft dit nauwelijks effect op de luchtkwaliteit op het leefniveau van de mens. De reden is dat het vooral op grote hoogte (7-13km) gebeurd en de lucht hoog in de atmosfeer zich nauwelijks mengt met de lucht op leefniveau. Dit wordt bevestigd door modelberekeningen en metingen. Wel zullen de stikstofoxides op gegeven moment uitregenen en dan een bijdrage leveren aan de verzuring van de grond (zure regen). Ook deze bijdrage is kleiner dan die van andere menselijke activiteiten, zoals autoverkeer en industrie. De uitlaatgassen spelen een te verwaarlozen rol bij de vorming van vliegtuigstrepen. Daarvoor zijn alleen vocht en temperatuur van belang. De uitstoot van CO2 is wel van belang voor klimaatverandering omdat CO2 een broeikasgas is. Het absobeert de warmtestraling die door de aarde wordt uitgestraald en straalt deze energie deels weer terug naar het aardoppervlak. Daardoor is het aan de grond warmer als er meer CO2 in de atmosfeer aanwezig is.

Op het internet zijn een groot aantal sites te vinden over "chemtrails". De foto's die daar getoond worden zijn naar ons inzicht foto's van gewone vliegtuigstrepen, die door bijvoorbeeld de stand van de zon een bijzondere kleur hebben, b.v. bij zonsopgang en zonsondergang. Daarnaast speelt de aanwezigheid van andere wolken soms een rol bij de kleur die vliegtuigstrepen hebben. De foto's zijn dan ook geen bewijs voor het sproeien van chemicaliën vanuit vliegtuigen (spraying), zoals op sommige internetsites over chemtrails wordt gesuggereerd.

door Peter van Velthoven, KNMI