Kans op Elfstedentocht in deze eeuw*
Uit historische bronnen blijkt dat het meer dan eens gebeurd is dat liefhebbers op een winterdag langs elf Friesche steden schaatsten, onder meer in 1809, 1848, 1868 en 1891. In de “barre winter van negentig”, zoals schrijver Herman de Man die laatste winter noemde, hebben honderden schaatsers de Elfstedentocht op eigen initiatief volbracht. Toen is het idee geboren om er een georganiseerde tocht van te maken. Begin januari 1909 was het zover en kort daarna, op 15 januari 1909 is de Vereniging de Friesche Elf Steden opgericht.

De Elfstedentocht heeft inmiddels vijftien keer plaatsgevonden, het laatst op 4 januari 1997. In de zachte winters in de 21e eeuw was er amper natuurijs. De opwarming heeft de kans op ijsvorming al gereduceerd en de komende jaren wordt het er niet beter op. Volgens de klimaatscenario’s van het KNMI ligt de wintertemperatuur rond het midden van de eeuw nog eens zo’n 1 tot 2 graden hoger.

Toch is er voor schaatsers een lichtpuntje. Hoewel de kans op kou in de winter kleiner wordt blijft ons klimaat ook uitschieters naar beneden houden. Een koudegolf of een heuse ijswinter zoals we in jaren niet hebben meegemaakt is nog altijd mogelijk. Of er dan weer een Elfstedentocht komt hangt af van tal van factoren, zoals de enorme publieke belangstelling en de veiligheid. Gunstig is dat de weerberichten waar het Bestuur de beslissing op baseert nauwkeuriger zijn geworden wat het aantal twijfelgevallen reduceert.

Spelbreker blijft echter het warmere klimaat. Onderzoekers hebben aan de hand van de verwachte temperatuurstijging berekend hoe vaak de Elfstedentocht in deze eeuw nog zou kunnen plaatsvinden. Volgens berekeningen en afhankelijk van de opwarming zou de 21e eeuw nog tussen de 4 en 10 Elfstedentochten opleveren, dat wil zeggen een kans tussen de 4 en 10 procent.

Afgezien van alle organisatorische factoren en wakken kan de Elfstedentocht alleen georganiseerd worden als de ijsdikte over de hele route minstens 15 cm is. Zo’n dikke ijslaag vereist ideale vriesomstandigheden die steeds minder voorkomen maar nog wel mogelijk blijven.

Meer diepgang in kenniscentrum
http://www.knmi.nl/cms/content/66496/elfstedentochten_in_de_21ste_eeuw