Nader Verklaard
Maansverduistering en het weer
15 juni 2011 -
Woensdagavond vindt een maansverduistering plaats. De (volle) maan beweegt dan precies door de schaduw van de aarde en is rood van kleur. De maansverduistering begint tegen half negen maar dan is het nog licht. De maansverduistering is bij gunstige weersomstandigheden pas later op de avond zichtbaar. Een paar minuten na middernacht is de maan weer helemaal verlicht (zie teletekstpagina 718).
Fotocollage maansverduistering 16 augustus 2008 (foto's: Robert Hoetink, Enschede)
Anders dan bij zonsverduisteringen heeft een maansverduistering geen invloed op het weer. Vorige bijgelovige generaties dachten daar anders over. Zon- en maansverduisteringen werden, afhankelijk van het jaargetijde waarin ze voorkwamen, gezien als voorbodes van goede of slechte oogsten.
De duur van een verduistering zou verband houden met de duur van een regenperiode. Omdat een maansverduistering hoogstens drieeneenhalf uur duurt kan de invloed zich niet langer doen gelden dan drieeneenhalve maand, zo dacht men. Met name in China werd veel waarde gehecht aan voorspellingen van verduisteringen en de gevolgen. Tegenwoordig weten we dat een verduistering van zon of maan geen invloed heeft op het weer op lange termijn.
Wel leven in de volksweerkunde nog steeds ideeën dat "krachten" van de maan op het weer zouden bepalen. Tal van weerspreuken leggen een nimmer bewezen verband tussen maanfasen en het weer, zoals "een maandagse nieuwe maan zal in regen vergaan" of "vorst met nieuwe maan dan kun je op de schaatsen gaan". Van een andere orde zijn verschijnselen als kringen om de maan. In een dunne wolkenlaag, die bestaat uit fijne waterdruppeltjes of ijskristallen, kan het licht van de maan aanleiding geven tot een gekleurde ring. Dat kan een voorbode zijn van slechter weer met neerslag en wind. Ook de kleur van de maan zou iets zeggen: "een bleke maan kondigt regen aan, een rossige maan wind en een heldere maan mooi weer".
Het enige dat we zeker weten is dat de zon en vooral de maan, die dichterbij de aarde staat, invloed hebben op het getij. Bij volle of nieuwe maan staan zon en maan op één lijn ten opzichte van de aarde. De aantrekkingskrachten van zon en maan trekken dan samen aan het water in dezelfde richting. Het hoogwater is dan extra hoog, springvloed genaamd. Welk getij werkelijk optreedt hangt niet alleen af van de stand van zon en maan, maar ook van het weer, vooral van de wind. Bij storm kan dat leiden tot stormvloed, een sterke verhoging van de zeespiegel langs de kust.
Meer informatie maanverduistering onder Externe links
Eerste uitgave:
26-02-07
Laatste wijziging:
15-06-11
