15 februari 2011 -
Het Montreal Protocol ter bescherming van de ozonlaag bestaat twintig jaar. Dankzij dit Protocol worden vrijwel geen ozonlaag afbrekende stoffen meer gebruikt. De hoeveelheid ozonlaag afbrekende stoffen in de atmosfeer neemt de laatste jaren zelfs langzaam af. De ozonlaag vertoont echter nog geen duidelijk teken van herstel. Toch wordt volledig herstel verwacht halverwege deze eeuw.
Dikte ozonlaag boven De Bilt 1978-2007 (Bron: KNMI)*
Het Montreal Protocol is een schoolvoorbeeld van succesvol wereldwijd milieubeleid. Naast minder uitstoot van ozonlaag afbrekende stoffen heeft het Montreal Protocol ook geleid tot minder uitstoot van broeikasgassen, tot nu toe zelfs meer dan het Kyoto Protocol.
Om precies te zijn op 16 september 1987 werd het Montreal Protocol van de Verenigde Naties opgesteld. Dit verdrag beschermt de ozonlaag door de productie van ozonlaag afbrekende stoffen terug te dringen. De ozonlaag beschermt het leven op aarde tegen schadelijk ultraviolet (UV) zonlicht. Sinds het begin van de jaren tachtig is de ozonlaag dunner geworden als gevolg van de uitstoot van ozonlaag afbrekende stoffen zoals chloorfluorkoolstoffen (cfk’s). In de ozonlaag worden cfk’s door de UV-straling ontleed en het hierbij vrijkomende chloor breekt ozon af.
Een mondiale aanpak van dit probleem in nauwe samenwerking tussen wetenschappers, de milieubeweging, beleidsmakers en de industrie, leidde binnen enkele jaren tot het Montreal Protocol. Sindsdien is de productie van ozonlaag afbrekende stoffen sterk afgenomen en ook neemt sinds halverwege de jaren negentig de hoeveelheid ozonlaag afbrekende stoffen in de atmosfeer langzaam af. Het Montreal Protocol is een schoolvoorbeeld van succesvol mondiaal beleid, waardoor de aantasting van de ozonlaag en de negatieve gevolgen daarvan voor de mens en de natuur naar het zich nu laat aanzien beperkt blijven.
De ozonlaag vertoont echter nog geen duidelijk teken van herstel. Dit heeft verschillende oorzaken. Ten eerste is de afname in de hoeveelheid ozonlaag afbrekende stoffen nog maar klein. Daarnaast vertoont de ozonlaag natuurlijke variaties van jaar op jaar, waardoor een eventueel begin van herstel nu nog niet zou opvallen. Ten slotte wordt het herstel mogelijk vertraagd door de klimaatverandering als gevolg van het versterkte broeikaseffect.
*Toelichting bij grafiek dikte ozonlaag boven De Bilt De dikte van de ozonlaag boven De Bilt voor de periode november 1978 t/m juli 2007. Goed te zien is dat de ozonlaag dun was na de uitbarsting van de vulkaan "Pinatubo" in 1991. Gemiddeld is de ozonlaag begin april het dikst, maar in het voorjaar van 1993 kwam hij nauwelijks boven het jaar-gemiddelde uit.
De *rode* lijn geeft de gemiddelde waarde aan: 329 Dobson eenheden. De *blauwe* lijn geeft gemiddelen over één jaar. De *groene* lijn geeft gemiddelde over twee maanden. De *gele* stippen geven de 10227 dag-gemiddelden. Deze grafiek is samengesteld uit de gegevens van de volgende instrumenten: DeBilt/BREWER, Nimbus7/TOMS, NOAA9/SBUV, ERS2/GOME, Earthprobe/TOMS, Envisat/SCIAMACHY, Aura/OMI.
Eerste uitgave:
05-09-07
Laatste wijziging:
15-02-11