Nader Verklaard
Klimaatreconstructies
4 december 2008 -
De laatste decennia is het waarschijnlijk door menselijke invloeden (versterkte broeikaseffect) een stuk warmer geworden. Veel warmer dan eeuwen geleden en waarschijnlijk is het nooit eerder zo warm geweest. .
Dat blijkt uit reconstructies van het verloop van de temperatuur in de afgelopen duizend jaar. Klimaatonderzoekers zijn geïnteresseerd in het weer van eeuwen her maar het valt niet mee om die informatie boven tafel te krijgenMeetgegevens zijn er alleen over de laatste drie eeuwen omdat instrumenten als de barometer en de thermometer nog niet zo lang bestaan.
Om er achter te komen hoe het weer vóór die tijd, dus voor de instrumentele periode was, moeten de onderzoekers hun toevlucht zoeken in afgeleide gegevens. De temperatuur in de Middeleeuwen is bijvoorbeeld af te leiden uit boomringen, koralen en andere historische bronnen met een grote geografische spreiding. Zo zijn er verschillende reconstructies van het klimaat gemaakt. Alle grafieken tonen eenzelfde beeld: vanaf het jaar 1000 tot eind 19e eeuw een lange vrijwel rechte lijn met wat kleine variaties maar vooral in de tweede helft van de 20e eeuw gaat de lijn door het warmere weer sterk omhoog. Door deze opvallende vorm wordt die grafiek onder wetenschappers ook wel de hockeystick genoemd.
Een van de bekendste klimaatgrafieken is die van de Amerikaanse onderzoeker Mann. Het Panel op het gebied van klimaatveranderingen van de Verenigde Naties (IPCC), waarin tal van vooraanstaande klimaatonderzoekers zijn vertegenwoordigd geeft voorkeur aan de reconstructie van Mann maar kijkt ook naar andere grafieken. De diverse reconstructies verschillen weinig, hoogstens enkele tienden van graden. Volgens de ene grafiek was het in de Middeleeuwen iets warmer dan volgens de andere grafiek.
Die kleine verschillen staan in geen verhouding tot de enorme temperatuurstijging van de laatste jaren en zinken helemaal in het niet bij de verwachte temperatuurstijging in de 21e eeuw. Onderzoekers gaan er bovendien vanuit dat de wereldgemiddelde temperatuur in deze eeuw nog eens met gemiddeld 1,5 tot 6 graden omhoog gaat! Dat neemt niet weg dat veel onderzoek wordt gedaan naar historische gegevens en er op dit gebied steeds opnieuw vooruitgang wordt geboekt. Historische reeksen bevatten aanwijzingen over de natuurlijke variaties van het weer. Misschien waren die groter dan nu wordt aangenomen. In dat geval zou de temperatuurstijging in deze eeuw ook nog groter kunnen worden dan alom wordt verwacht.
Eerste uitgave:
04-02-05
Laatste wijziging:
04-12-08