Registraties van een aardbeving bij Roermond van 3 verschillende stations in Nederland.
Registraties van een aardbeving bij Roermond van 3 verschillende stations in Nederland.
De eerste golven die te zien zijn op een seismogram zijn de P-golven (Primaire golven). Dit zijn longitudinale golven, ze bewegen in dezelfde richting als waarin ze zich voortplanten (zelfde soort golven als geluidsgolven in lucht). Ze hebben een snelheid van ongeveer 6 km/s. Daarna komen de S-golven (Secundaire golven). Dit zijn transversale golven, ze bewegen loodrecht op de richting waarin ze zich voorplanten (zelfde als golven op een wateroppervlak). Ze hebben een snelheid van ongeveer 3,5 km/s en zijn daarmee langzamer dan de longitudinale golven. Hoe langer de afstand die de golven hebben afgelegd, hoe groter het tijdsverschil zal zijn tussen de P- en S-golven.

Uit dit tijdsverschil kan dus de afstand tussen het station en de aardbeving (= epicentrale afstand) berekend worden. Als je dit voor 1 station doet, kun je een cirkel om dat station heen tekenen. De aardbeving kan op de hele cirkel hebben plaatsgevonden. Als je er een tweede station bij tekent kan de aardbeving nog op 2 plekken hebben plaatsgevonden. Met 3 stations en 3 cirkels houd je precies 1 plek aan het aardoppervlak over. Dit is het epicentrum. Een aardbeving vindt op een bepaalde diepte onder het epicentrum plaats. Dit noem je het hypocentrum.

Het seismogram hieronder toont de registraties van een aardbeving bij Roermond van 3 verschillende stations in Nederland. WTSB is station Winterswijk, OPL is station Oploo en HGN is station Heimansgroeve. Per station zijn is de grondbeweging in drie richtingen gemeten: V is verticaal, O-W is Oost-West en N-Z is Noord-Zuid. Uit het verschil in aankomsttijd tussen de P-golf en de S-golf kan de afstand van het station tot de aardbeving berekend worden. Hoe groter het verschil, hoe groter de afstand. De afstand van WTSB tot aan de beving is 104 km, van OPL 48 km en van HGN 44 km. De drie cirkels hebben precies 1 gemeenschappelijk snijpunt, dit is de lokatie van de aardbeving, in dit geval in de buurt van Roermond.