Nader Verklaard
Zonnevlek
Het oppervlak van de zon kent donkere vlekken, zonnevlekken genaamd. Het aantal zonnevlekken is een maat voor de activiteit van de zon: hoe meer er te zien zijn, hoe actiever de zon. Een actieve zon produceert korte explosies van energie waarbij geladen deeltjes vrijkomen. Als die deeltjes de aardse atmosfeer binnendringen kunnen ze poollicht veroorzaken. De kans op poollicht is het grootst in jaren met veel zonne-activiteit. Uit onderzoek op het KNMI blijkt dat de waargenomen opwarming in de eerste helft van de 20e eeuw grotendeels verklaard kan worden uit een combinatie van een afname van vulkaanactiviteit (vulkanen hebben een koelend effect) en een toename van de zonne-activiteit, louter natuurlijke oorzaken dus. In de tweede helft van de 20e eeuw is de temperatuur nog veel sneller opgelopen. De gemiddelde zonne-activiteit is in deze jaren echter amper veranderd, maar sinds 1960 vonden enorme vulkaanuitbarstingen plaats. Mede daaruit blijkt dat menselijke activiteiten in belangrijke mate de oorzaak zijn van de warmer wordende wereld, met name vanaf het midden van de twintigste eeuw.
Literatuur over zonnevlekken:
Rob van Dorland. Het broeikaseffect ter discussie. De rol van CO2 in de broeikasverwarming. Zenit 34 (1998), blz 30-35.
Calder N. De grillige Zon. De onthullende waarheid over het broeikaseffect. Uitgeverij Schuyt, Haarlem, 1997, 212 blz.
C.J.E. Schuurmans. Achter de wolken, zonnevlekken en het weer. Natuur & Techniek, 58, 10 (1990), blz. 727- 733.
B. Zwart. Zonnevlekken, weer en klimaat, Zenit 18 (1991), blz. 52-55.
H.R.A. Wessels. Luchtelektriciteit- feiten en raadsels. Zenit 22 (1995), blz. 455-449.