Weerman Hans de Jong bij zijn zestigjarig jubieum als neerslagwaarnemer van het KNMI (foto: Jan Visser)
Weerman Hans de Jong bij zijn zestigjarig jubieum als neerslagwaarnemer van het KNMI (foto: Jan Visser)
Al tijdens de Tweede Wereldoorlog deed Hans de Jong bepaald niet zonder risico illegaal metingen voor het KNMI. Hij haalde vaak herinneringen op aan die moeilijke jaren en zijn vruchtbare contacten met voormalig KNMI-hoofddirecteur van Everdingen. Ook dankzij KNMI-directeur Herman Bijvoet zijn de banden met weermannen als Hans de Jong en Jan Pelleboer en met de weeramateurs in de jaren zeventig aangehaald.

Historisch TV-optreden
Na de oorlog ging hij weliswaar aan de slag als onderwijzer maar het weer hield hem steeds meer bezig. Uniek was zijn optreden op TV op 7 oktober 1951. Tijdens de tweede experimentele televisieuitzending was weerhobbyist Hans de Jong te gast in het VPRO programma “de mens over zijn liefhebberijen”. De allereerste televisieweerman van Nederland, Cor van der Ham van het KNMI, had hem getipt. Het TV-werk beviel hem echter allerminst: “je moest naar Hilversum, maar je kon als weerman eigenlijk niet van huis weg. Daar lagen de gegevens. En televisie is ook niets voor mij, want het ligt niet in mijn aard om haantje de voorste te zijn”, zei Hans de Jong in een interview in de Moanne in februari 2008. Later keerde hij nog eens terug op TV, wekelijks als weerman in de actualiteitenrubriek Hier en Nu van de NCRV maar ook daar zette hij snel een punt achter. Hij hield niet van het “bekende Nederlander” zijn en dat “gedoe met camera’s”.

Landelijk bekend
Zijn hart lag bij de radio waarmee hij landelijk bekend werd als weerman van de NCRV, de Wereldomroep en Omrop Fryslân. Daarnaast verzorgde hij lange tijd een weerpagina voor NCRV Teletekst waarop hij zijn schrijftalent kon uitleven. Van de pers was het lokale weekblad “De Woudklank” in Friesland de eerste krant die zijn weerberichten publiceerde, waarna tal van afnemers volgden en hij er in 1960 zijn beroep van kon maken. Zo kwam hij in dienst als weerman van de Friese koerier, die later opging in de Leeuwarder Courant, verzorgde hij de weerberichten voor het Friesch Dagblad, De Waarheid, het Vrije Volk en Dagblad Trouw.
Voorpagina van het boek de barre winter van 1980/1891 van weerman Hans de Jong (Uitgeverij van Wijnen in Franeker)
Voorpagina van het boek de barre winter van 1980/1891 van weerman Hans de Jong (Uitgeverij van Wijnen in Franeker)

Bron van inspiratie
Hans de Jong had een groot weergeheugen en wist zijn weerpraatjes moeiteloos te larderen met historische feiten, weetjes en wijsheden. Daarmee is hij een bron van inspiratie geweest voor tal van weergeïnteresseerden waaronder ook professionele meteorologen van de huidige generatie. Hij onderhield een eigen netwerk van waarnemers waaruit hij rijkelijk putte voor zijn weerpraatjes die hij verzorgde vanuit zijn piepkleine maar overvolle weerkamer in Gorredijk. Hoogtepunt van zijn loopbaan was ongetwijfeld de sneeuwstorm van februari 1979: “Antarctica is blijkbaar verplaatst”, vertelde hij op Omrop Fryslân vanuit zijn ingesneeuwde woonplaats. Bij tal van stormen, ijzelsituaties en andere meteorologische extremen was Hans de Jong de rots in de branding voor weergierig Nederland.

Bijzondere uitgaven
Daarnaast schreef hij een aantal weerboeken met veel historische feiten. Hoogtepunt was een rijk geïllustreerde en originele uitgave over de barre winter van 1890/91 dat honderd jaar na dato verscheen bij Uitgeverij van Wijnen in Franeker, die ook de historische weerboeken van Jan Buisman uitgeeft. Buisman had Hans de Jong vaak aan de lijn en herinnert zich nog als de dag van gisteren zijn beroemde uitroep op de vroege ochtend van 30 december 1978: “de beer is los”. Op die dag beleefde ons land een legendarische koude-inval annex sneeuwstorm. "Mooi van Hans vond ik altijd dat hij bij alle wetenswaardigheden van bijvoorbeeld een strenge winter nooit zou vergeten de gevolgen van het barre weer voor de gewone mensen naar voren te halen", aldus historisch geograaf Jan Buisman.