In het jaar 1998 bereikte de wereldgemiddelde temperatuur een recordhoogte. Vervolgens duurde het enkele jaren voordat dit record werd geëvenaard. In 2005 en 2010 vergelijkbaar hoge wereldgemiddelde temperaturen gemeten. De hoge temperaturen in 1998 werden voor een deel veroorzaakt door een zeer sterke El Niño. Klimaatverandering is na 1998 niet gestopt.

In figuur 1 zijn wereldgemiddelde temperaturen weergegeven, die op verschillende manieren zijn berekend op basis van de beschikbare metingen van duizenden weerstations over de hele wereld. De jaren 2005 en 2010 waren ongeveer even warm als 1998. Het verschil tussen de drie warmste jaren is volgens de World Meteorological Organisation (WMO) marginaal en ligt binnen de meetonzekerheid.

Figuur 1: De wereldgemiddelde temperatuurafwijking ten opzichte van de periode 1961 tot 1990 op verschillende manieren berekend. NASA/GISS (van het National Aeronautics and Space Administration in de VS) en HadCRUT3 (van het Hadley Centre for Climate Predictions and Research in Exeter en de Climatic Research Unit van de Universiteit van East Anglia, Groot-Brittannië) geven een combinatie van zeewatertemperatuur en luchttemperatuur op twee meter hoogte boven land. De ERA heranalyse geeft overal de twee meter temperatuur. Het zogenaamde ‘Microwave Sounding Unit’ (MSU) instrument op verschillende satellieten meet een gemiddelde temperatuur over de onderste acht kilometer van de atmosfeer.

De oorzaak van de warmte in het jaar 1998 was – bovenop de toch al sterk gestegen temperaturen - de sterkste El Niño van de 20ste eeuw, die voor ongeveer 0,2 graden extra temperatuurstijging zorgde. Een El Niño is een manifestatie van de complexe wisselwerking tussen de oceaan en atmosfeer, die ervoor zorgt dat de zeewatertemperatuur in een aanzienlijk gebied ten westen van Peru abnormaal hoog is. De wisselwerking met de atmosfeer zorgt ervoor dat El Niño van invloed is op de mondiaal gemiddelde temperatuur.

Mondiale opwarming