De indruk ontstaat soms in de media dat de politici door consensus bepalen wat er uiteindelijk in de conclusies van de IPCC rapporten komt te staan. Echter, ieder rapport en de bijbehorende ‘Technical Summary’ (TS) worden volledig door de betrokken wetenschappers geschreven. Politici hebben geen betrokkenheid bij het opstellen van de definitieve versie van het rapport en de Technical Summary.

Over de ‘Summary for Policymakers’ (SPM) van zo’n 15 à 20 bladzijden wordt een kleine week vergaderd met afgevaardigden van vele landen. Iedere uitspraak in de SPM moet consistent zijn met en onderbouwd zijn door het hoofdrapport en moet begrijpelijk en relevant zijn voor beleidsmakers. Bij de goedkeuring wordt gestreefd naar consensus over de tekst tussen alle landendelegaties. De aanwezige hoofdauteurs hebben daarbij de taak om te bewaken dat de tekst van de SPM conform het hoofdrapport blijft. De hoofdauteurs kunnen zelf voorstellen doen om aan landencommentaren tegemoet te komen.

Consensus
Het lijkt vreemd dat je over wetenschappelijke conclusies ‘consensus’ zou moeten bereiken. Echter, bij een rapport van meer dan duizend pagina’s kunnen nu eenmaal verschillen van opvatting bestaan over de meest relevante punten en de formulering daarvan. Dit wordt niet alleen veroorzaakt door verschil van mening over de correcte formulering van de korte samenvatting van een veel langer en genuanceerder deel van het rapport, maar ook door verschillende prioriteiten die aan bepaalde aspecten worden gegeven. Omdat de voorkeuren van landen flink uiteen kunnen lopen, geeft het consensusproces de mogelijkheid om tot een gebalanceerde tekst te komen, waarin de diverse aspecten evenwichtig worden beschreven. In die zin hebben politici enige invloed op de SPM. Door de aanwezigheid van de hoofdauteurs kan voorkomen worden dat de samenvatting niet meer het hoofdrapport dekt.

De ervaring heeft geleerd dat, vanwege de betrokkenheid van landen bij de opstelling van de SPM, de politici de conclusies van de wetenschappers meestal grotendeels overnemen en zich vervolgens ook committeren aan de inhoud daarvan. Dit is een groot voordeel, omdat het de kans vergroot dat de wetenschappelijke conclusies (inclusief informatie over onzekerheden en risico’s) een zwaar gewicht krijgen in de beleidsdiscussie.

Laatste update: 09 juli 2011