Uitleg over

IJsvorming op vliegtuigen

Voor een veilige reis door de lucht is het belangrijk de mate van ijsvorming op vliegtuigen te kennen.

Vliegtuigen zijn gecertificeerd om te vliegen onder omstandigheden waarbij ijsafzetting optreedt. De meeste vliegtuigen beschikken tegenwoordig over systemen om ijs te verwijderen. Dit verruimt de vliegmogelijkheden.

Mate van ijsafzetting

De mate van ijsafzetting is niet voor elk type vliegtuig hetzelfde. Is op een bepaalde hoogte de ijsgroei op de vleugels te groot? Dan is het mogelijk uit te wijken naar een ander niveau om het ijs weer kwijt te raken.

Waarschuwingssysteem

Tegenwoordig wordt ook gewerkt aan de ontwikkeling van remote sensing apparatuur. Dit systeem aan boord van het vliegtuig waarschuwt de piloot voor grote supergekoelde druppels.

Onderkoelde druppels

Wereldwijd worden processen bestudeerd om de voorspellingen te verbeteren en de ijsaangroei in de gaten te houden. Op basis hiervan zijn criteria vastgesteld door de Federal Aviation Administration (FAA), de Amerikaanse Rijksluchtvaartdienst. Daarbij is uitgegaan van een gemiddelde druppelgrootte, de vloeibare waterinhoud van wolken en het verloop van de temperatuur over een bepaalde afstand.

Onderzoek heeft aangetoond dat grotere druppels van meer belang kunnen zijn dan eerder was gedacht. De zogenoemde zeer grote onderkoelde druppels. De situaties waarbij dergelijke druppels ontstaan (zoals zware onweersbuien en winterse situaties met invallende dooi) waren al bekend, maar niet bewezen is dat een veilige vluchtuitvoering gewaarborgd is bij zware ijsafzetting door dergelijke zeer grote druppels.

Nieuw onderzoek

De Wereld Meteorologische Organisatie (WMO) heeft het initiatief genomen tot een internationaal onderzoek (Aircraft In-Flight Icing Project) naar het ontstaan van ijsvorming op vliegtuigen. De bedoeling van dit project is te komen tot nieuwe aanbevelingen en betere voorspellingen. Met name bij complexe winterse weeromstandigheden schieten de verwachtingen nog tekort.

Het internationale onderzoek verzamelt en vergelijkt resultaten van bestaande internationale projecten en nieuwe technieken voor verwachtingen van onderkoelde neerslag. Dit onderzoek moet de verwachtingen bij complex weer verbeteren.

Met dank aan Paul Citroen, luchtvaartmeteoroloog KNMI Meteo Luchthaven Schiphol

Meer uitleg over

  • Het aantal koude dagen neemt de laatste jaren af

    Koudegolf

    Een koudegolf is een aaneengesloten periode in De Bilt van minstens vijf ijsdagen, waarvan drie dagen met strenge vorst.
  • Onweerswolken (foto: Jannes Wiersema)

    Onweer

    Onweer ontstaat door wrijving tussen sterk stijgende warme lucht en sterk dalende koude lucht.
Niet gevonden wat u zocht? Alle uitleg over