In de gematigde streken op het Noordelijk Halfrond (waartoe Noordwest Europa behoort) is de neerslag in de 20e eeuw gemiddeld met 5-10% toegenomen. Deze toename wordt gedeeltelijk veroorzaakt doordat warmere lucht meer waterdamp kan opnemen. Ook het feit dat de luchtstroming meer westelijk is geworden speelt een rol.
Gemiddeld over Europa is de hevigheid van extreme neerslag in de afgelopen 50 jaar toegenomen. Net als in veel andere gebieden op de wereld geldt dat op de meeste plaatsen in Europa het aantal zeer natte dagen is toegenomen (figuur 1).
Fig. 1 Trends in aantal dagen per jaar met minimaal 20 mm neerslag, gemeten op Europese weerstations tussen 1946 en 2004. Bron: eca.knmi.nl.
In Nederland is de jaarlijkse neerslag vanaf 1906 toegenomen met 18% (figuur 2; brochure KNMI'06 scenario's, 2006). Dit komt vooral voor rekening van de winter (+26%), het voorjaar (+21%) en de herfst (+26%). In de zomer is de neerslaghoeveelheid nauwelijks veranderd (+3%).
Fig. 2 Jaarlijkse neerslag in Nederland (gemiddelde van 13 stations) tussen 1906 en 2005. De dikke zwarte lijn volgt een voortschrijdend 30-jaar gemiddelde.
Fig.3 Winterneerslag in Nederland (december-februari; gemiddelde van 13 stations) tussen 1900 en 2005. De dikke zwarte lijn volgt een voortschrijdend 30-jaar gemiddelde.
Fig.4 Zomerneerslag in Nederland (juni-augustus; gemiddelde van 13 stations) tussen 1900 en 2005. De dikke zwarte lijn volgt een voortschrijdend 30-jaar gemiddelde.
In de winter nam ook de neerslaghoeveelheid in lange periodes met veel regen toe. De hoogste 10-daagse neerslagsom per winter is sinds 1906 met 29% gestegen. In de zomer is geen duidelijke trend in extreme neerslag vastgesteld.
Fig. 5 Aantal dagen met minimaal 10 mm (licht blauw) en met minimaal 20 mm (donker blauw) neerslag per dag in Nederland (gemiddelde 13 stations). De dikke lijnen volgen een voortschrijdend 30-jaar gemiddelde.