11. Hoe kunnen we de menselijke invloed beperken?
De
belangrijkste maatregel die iedereen kan nemen is minder energie verbruiken of
overschakelen op schone energie, zoals groene stroom. Ook regeringen proberen
tot afspraken te komen om de uitstoot van broeikasgassen te beperken. In 1991
begonnen de eerste internationale klimaatonderhandelingen die hebben geleid tot
de ondertekening in 1992 van het klimaatverdrag in Rio de Janeiro. Het uiteindelijke
doel van het klimaatverdrag is om gevaarlijke menselijke beïnvloeding van
het klimaat te voorkomen. Zo moeten ecosystemen zich nog aan kunnen passen aan
de veranderingen, mag de voedselproductie niet in gevaar komen en moet de economische
ontwikkeling op duurzame wijze plaats kunnen vinden. In de Europese Unie is afgesproken
dat op basis daarvan de temperatuur uiteindelijk niet meer dan 2 graden mag stijgen
boven het gemiddelde van voor het industriële tijdperk, rond 1750. Om dat
te bereiken zijn wereldwijde reducties van meer dan 50% nodig in de komende eeuw.
Door de verwachte economische groei van de ontwikkelingslanden zou dat wel eens
kunnen uitkomen op een reductie van 80% voor de rijke landen.
Het RIVM
vergelijkt dat met een veilige landing van een vliegtuig. "Het toestel mag de
grond niet te vroeg raken, omdat het dan verongelukt, maar ook niet te laat, zodat
er nog voldoende remweg over is." De vergelijking met het klimaat gaat volledig
op. "De uitstoot mag niet te snel afnemen want dat zou de economie schaden, maar
ook niet te langzaam omdat we dan het risico lopen van een te grote en te snelle
klimaatverandering en zeespiegelstijging".
Kyoto Protocol

De afspraken in het klimaatverdrag bleken al gauw niet voldoende om het uiteindelijke
doel te halen. Probleem was onder andere dat de afspraken niet bindend waren.
Na twee jaar moeizaam onderhandelen werden een groot aantal landen het in 1997
in Kyoto eens over de tekst van het Protocol, ter aanvulling van het klimaatverdrag.
Het verplicht de geïndustrialiseerde landen de uitstoot van broeikasgassen
in 2010 gemiddeld 5% onder het niveau van 1990 te brengen. Voor Nederland is dat
6%. De maatregelen om dat te bereiken staan in de Uitvoeringsnota Klimaatbeleid
van de Nederlandse Regering. In die nota is ook vastgesteld dat de Kamer het voorzorgsprincipe
hanteert: ook al zijn er onzekerheden, de mogelijke gevolgen zijn zo ingrijpend
dat we wel maatregelen moeten nemen.
Als het Kyoto Protocol door alle betrokken
landen wordt uitgevoerd is dat een eerste stapje op weg naar het beperken van
klimaatveranderingen. Zichtbare resultaten kunnen pas verwacht worden als er nog
vele stappen volgen.
| Klimaatonderzoek |
| Er vindt overal ter wereld onderzoek
plaats naar klimaat en klimaatveranderingen. Ook in Nederland houden veel wetenschappers
zich bezig met klimaatonderzoek. Onderzoeksinstellingen en universiteiten in Nederland
doen onderzoek naar de oorzaken en effecten van klimaatverandering voor ons land
en naar mogelijke oplossingen en beleidsstrategieën voor de lange termijn.
Het KNMI is voor Nederland kenniscentrum op het gebied van klimaat en klimaatveranderingen.
In internationaal verband brengt het IPCC om de vijf jaar een rapport uit over
de stand van zaken met betrekking tot klimaatveranderingen. Daaraan werken tal
van Nederlandse onderzoekers mee. In 2007 heeft het IPCC haar vierde assessmentrapport
uitgebracht. Dit factsheet gaat niet in op de verwachte gevolgen en mogelijke
oplossingen voor het klimaatprobleem. Wie daarover meer wil weten kan de rapporten
van het IPCC lezen. Meer op Nederland gerichte informatie is onder andere te vinden
in de rapporten en fact-sheets van het Platform Communication on Climate Change
(PCCC). Het klimaatonderzoek is volop in beweging. Deze publicatie is een momentopname.
We kunnen ervan uitgaan dat sommige inzichten nog zullen veranderen. |
Het PCCC (Platform Communication on Climate Change),
is een samenwerkingverband tussen MNP, KNMI, NWO, Wageningen UR, de Vrije Universiteit
Amsterdam, ECN en Universiteit Utrecht.
Het PCCC heeft als doel om de kwaliteit,
efficiëntie en effectiviteit van de communicatie van Nederlands klimaatonderzoek
te verbeteren. Het klimaatportaal
is de digitale toegang van het PCCC.