Koninklijk Nederlands Meteorologisch Instituut; Ministerie van Infrastructuur en Milieu

 
Klimatologie: Weerbeschrijving
December 2009
Tijdvak 1 – 4 december
Op 1 december trok een rug van hoge druk over het land oostwaarts. In het noordwesten was het vrij zonnig, in het zuidoosten bleef het bewolkt. Een lagedrukgebied trok gedurende dit tijdvak al opvullend van het zeegebied ten westen van Ierland naar de Noordzee. Twee geocclu-deerde fronten van het laag trokken op de 2e over het land. Er viel af en toe regen. Op de 3e veroorzaakte een trog gekoppeld aan een back-bent occlusie buien, met name in de westelijke kustgebieden. Daar viel 10 tot 30 mm regen. Een volgende trog veroorzaakte op de 4e buien, nu vooral in een strook van Zuid-Holland naar Utrecht. Daar viel 10 tot 25 mm. De maxima in dit tijdvak waren 6 tot 11 C.
Tijdvak 5 – 10 december
Twee opeenvolgende diepe depressies in het zeegebied tussen IJsland en Ierland, veroorzaakten boven onze omgeving een zuidweststroming waarmee zachte lucht werd aangevoerd. Het weer was zeer wisselvallig. Aan het eind van het tijdvak trok een ontwikkelend hogedrukgebied van Zuidwest-Europa naar de Britse Eilanden, waardoor de stroming blok-keerde. Een frontaal systeem trok met regen in de nacht van 4 op 5 december over het land. Op de 5e viel er een enkele bui. In de nacht van 5 op 6 december passeerde een warmtefront vergezeld van regen. Een koufront volgde op de 6e met regen. Na passage kwamen er opkla-ringen. Op 7 december waren er in het noordwesten zonnige perioden, elders overheerste de bewolking. In de nacht van 7 op 8 december viel er af toe (mot)regen, het laatst en het langst in het noordoosten. De neerslag werd veroorzaakt door een frontaal systeem dat noordoost-waarts koerste en boven de Duitse Bocht oploste. Na passage van het front klaarde het op. Op de 9e passeerde een warmtefront met wat motregen. Tijdens de passage van een randstoring viel in de nacht van 9 op 10 december buiige regen. Op de 10e waren er zonnige perioden, afgewisseld door een enkele bui. De maxima in dit tijdvak waren 8 tot 11 C, op de 6e tot 13 C.
Tijdvak 11 – 17 december
Het zwaartepunt van een krachtig, blokkerend hogedrukgebied ver-plaatste zich in dit tijdvak van het noorden van de Noordzee, via Schot-land naar het zeegebied tussen IJsland en Groenland. Boven onze omgeving stond een anticyclonale noordooststroming die geleidelijk overging in een cyclonale noordstroming. Op 11 december overheerste de bewolking en viel plaatselijk een bui bij maxima van 8 tot 10 C. Op de 12e werd de aangevoerde lucht droger en kouder. Het was wisselend bewolkt bij maxima van 4 tot 6 C. In de nacht van 12 op 13 december kwam het plaatselijk tot vorst. De rest van het tijdvak vroor het tijdens de nachten op veel plaatsen licht tot matig. Op de 13e waren de maxima 2 tot 4 C. Zon en wolken wisselden elkaar af. In de nacht van 13 op 14 december ontstond er lage bewolking en/of dichte mist. Mist en wolken konden zich op de 14e regionaal lang handhaven. Vooral in het zuiden was ook ruimte voor zonneschijn. De maxima lagen tussen -1 en 1 C. Het weerbeeld veranderde niet significant op de 15e. Een laag, om op de 16e boven Denemarken, trok zuidwestwaarts via onze westkust en lag op de 17e boven het Kanaal. De neerslag van het frontale systeem van het laag bereikte in de middag van de 16e het noordwesten. Vlak aan zee viel de neerslag meest als regen, in het binnenland als sneeuw. In Friesland en Groningen lag bij de ochtendmeting op de 17e op veel plaatsen 10 tot 30 cm sneeuw, elders 1 tot 6 cm en in het zuidoosten vrijwel niets. Op de 17e raakte het frontale systeem ingedraaid om de lagedrukkern. Hierdoor kantelde de neerslagzone van west-oost naar zuid-noord en trok via het zuidwesten het land uit. De neerslag viel in de vorm van sneeuw. In het noordelijk kustgebied kwam het enkele uren tot stuifsneeuw. Het sneeuwdek groeide in het noorden aan tot lokaal 40 cm. Elders viel, met uitzondering van het zuidoosten, 1 tot 5 cm. De maxima lagen op de 16e en 17e rond het vriespunt, aan zee enkele graden hoger.
Tijdvak 18 – 21 december
Eerder genoemd blokkerend hogedrukgebied bleef in dit tijdvak aanwe-zig boven Groenland. Aan de oostflank van dit systeem stond boven West-Europa een noordstroming waarmee koude lucht werd aange-voerd. Een depressie trok van de Noordkaap naar de Britse Eilanden. Op 18 december waren er vooral in het westen perioden met zon. Over het noordwesten trokken sneeuwbuien. Alleen aan zee kwam de tempe-ratuur iets boven het vriespunt uit. In de nacht van 18 op 19 december vroor het 6 tot lokaal 18 C. Op de 19e wisselden zon en wolken elkaar af bij maxima van -7 tot -2 C. Lokaal viel wat sneeuw. In de avond veroor-zaakte een trog sneeuwbuien in het westen. Een occlusie van de de-pressie trok in de nacht van 19 op 20 december en in de ochtend van de 20e van west naar oost over het land met sneeuwval. De wind trok aan, regionaal tot krachtig met enige uren stuifsneeuw als gevolg. Na de frontpassage volgden met name in het zuiden en midden talrijke geclus-terde sneeuwbuien. In een groot gebied viel 10 tot 15 cm sneeuw in enkele uren tijd. De maxima liepen uiteen van 4 C aan zee tot rond het vriespunt in het binnenland. In de nacht van de 20e op de 21e trok een trog met sneeuwbuien over het land. Op de 21e nam de bewolking onder invloed van een noordwaarts trekkend warmtefront toe. Er volgde enige tijd sneeuw en in het zuidoosten lokaal ijzel. De maxima liepen uiteen van 0 C in het binnenland tot 4 C aan zee.
Tijdvak 22 – 28 december
Het weer werd in dit tijdvak bepaald door een sturend, complex lage-drukgebied nabij de Britse Eilanden. Boven onze omgeving stond een zuidwest- tot weststroming. Aan het eind van het tijdvak trok het laag naar Scandinavië en draaide de stroming naar noordwest. In de nacht van 21 op 22 december trok een storing over het zuidoosten. Er viel regen en sneeuw. Op de 22e trok een trog met winterse buien over het land. Een zwakke rug zorgde op de 23e voor rustig weer. In het zuiden waren opklaringen, elders veel bewolking. Een laag trok op de 24e van Portugal naar Frankrijk, lag op de 25e boven ons land en op de 26e boven de Oostzee. Het neerslaggebied van een bijbehorende frontale storing bereikte ons op Kerstavond. Er viel regen en lokaal wat sneeuw. Op de 25e veroorzaakte de rond het laag ingedraaide occlusie natte sneeuw. De rest van het tijdvak volgden in de noordweststroming re-genbuien, met name op de 27e. De maxima in dit tijdvak waren aanvan-kelijk 0 tot 4 C, vanaf de 25e 4 tot 7 C.
Tijdvak 29 – 31 december
Een depressie trok in dit tijdvak van het zeegebied ten zuidwesten van Ierland naar de Golf van Biscaje. Een blokkerend hoog tussen Groen-land en IJsland ontwikkelde een rug over de Noordzee die noordwaarts trok. Met een ooststroming werd vrij koude lucht aangevoerd. De schei-dingslijn met zachte lucht boven Frankrijk trok noordwaarts en kwam op de 30e tot Zuid-Limburg, om op de 31e weer zuidwaarts te trekken. In Zuid-Limburg werd het in de zachte lucht 10 C. Elders lag de tempera-tuur rond of iets boven het vriespunt. Op de 29e en aansluitend de nacht van 29 op 30 december trok een neerslaggebied over het land. Ten noorden van de lijn Haarlem-Enschede viel de neerslag als sneeuw en vormde zich een sneeuwdek tot lokaal 6 cm. Op de 30e viel in het noor-den nog wat sneeuw en in het zuiden regen. Op 31 december viel lokaal nog wat lichte sneeuw.

Rob Sluijter