Om het gebruik van de weerradar in een
historisch perspectief te plaatsen is hieronder een opsomming te vinden van
markante gebeurtenissen die de afgelopen 60 jaar rond de weerradar van belang
zijn geweest. (laatste
wijziging 08nov2011)
1959 gecombineerd gebruik van ALENIA WINDFINDER.
Het primaire
gebruik van deze radar was het volgen van opgelaten radiosondes. Uit de gemeten
verplaatsing van de sonde werd de windsnelheid afgeleid. Daarnaast werd deze
radar ook gebruikt om neerslag gebieden te volgen. Een speciale functie binnen
het KNMI was die van radarwaarnemer die tot taak had de neerslaggebieden te
volgen.
1967 Herman Wessels komt in dienst bij het KNMI. Hij
zal tot 2001 het wetenschappelijk geweten van het KNMI
zijn m.b.t. de weerradar en bliksem waarnemingen. (maar was deed daarnaast ook veel
ander fysisch onderzoek zoals het bepalen van druppelgrootte verdelingen t.b.v.
mistonderzoek en de ontwikkeling van het ijsdikte model.)
1981 Radar geplaatst op Schiphol. Deze radar, van het fabrikaat EEC, was van het type WSR-81C. De antenne, die op het dak
van het vrachtgebouw stond, was voorzien van een radome
(radarbol). <Was deze radar eerst eigendom van de LVNL?>
1983 De Alenia Windfinder op
de waarneemtoren van de Bilt wordt vervangen door een EEC WSR81-c radar, hetzelfde
model als op schiphol is geïnstalleerd. Elk kwartier werd er automatisch een
waarneming gedaan die uit twee elevaties bestond. De radarwaarnemer wordt nu een echotoppen jager. De eerste echte radar computer was een
“Data General” NOVA. Het
display was echter alleen lokaal te bekijken.
1986 Distributie van radarbeelden via seriële verbindingen naar Zenith Personal Computers gaat
van start. Deze pc's waren speciaal uitgezocht wegens hun speciale grafische
mogelijkheden. Uiteindelijk werden zo'n 30 locaties
van data voorzien via de distributie rekken. Het mengbeeld van radar De Bilt en
radar Schiphol werd gemaakt op de RDDC (Radar Data distributie computer), een AT-pc met dos 3.3. Deze programmatuur was ontwikkeld door TASKING.
1989 Vervanging van de NOVA computers, die oorspronkelijk bij de WSR-81 waren
geleverd door UNIX apparatuur van HP. Alle
Programmatuur voor data acquisitie en radarbesturing zijn toen van de grond af
opnieuw ontwikkeld door MULTIHOUSE TSI, op specificaties
van Herman Wessels en Meeuw Janssen. Op de programmatuur was weinig aan te
merken maar het ASAC data-interface tussen de radar-hardware
en de computer was bij de onderhoudsploeg berucht en gevreesd. Joop Maigret
heeft nog heel wat wijzigingen in deze met wire-wrap
technologie uitgevoerde kaart aangebracht.
Elk kwartier
wordt een scan van 4 elevaties uitgevoerd, en het toppen jagen is nu
geautomatiseerd. In de tussenliggende tijd werden uit 4 verticale scans 4
toppen bepaald.
1990 De grafische kaarten van de ZENITHS zijn niet meer leverbaar, Er wordt een
nieuw Display programma ontwikkeld door CS-Enginieering.
Dat project blijkt geen succes, onder andere met name omdat
Driedonks (toen hoofd MI) de uitvoer niet om aan te
zien vond met van die icoontjes.
1991 De Eerste versie van ERAS ziet het licht, een KNMI ontwikkeling van Jan
Bijma en Marjan Onrust werkend op TULIP PC's,
geschreven in het toen wereld beroemde Turbo Pascal.
1992 De KNMI Clutter herkenning wordt in de radar
ingebouwd. Daartoe word de signaal processor opnieuw
gebouwd. Deze is gebaseerd op een industriële PC met insteek acquisitie en DSP
kaarten. Ontwikkeld door INTERAY op specificatie van Herman Wessels en Hans
Beekhuis. Er waren ook omvangrijke aanpassingen nodig in de RSC programmatuur,
MULTIHOUSE TSI bestond ondertussen niet meer, opgekocht en versnipperd door CapGemini ,
maar Peter Koek, een van programmeurs kon worden teruggehuurd.
1993 ERAS krijgt allerlei varianten voor brandweer, haven, sport toepassingen,
Deze ontwikkelingen wordt aangejaagd door de afdeling marketting, onder ander Renee Hoenson was daarin erg
actief.
1994 de RDDC functionaliteit wordt opgenomen in het IBDS.
Daartoe is er de CRIS applicatie gebouwd door VCS (CRIS = Centraal Radar
Informatie Systeem). CRIS is ook instaat om buitenlandse radarbeelden die via
het GTS worden aangeleverd te decoderen en om te zetten in composieten.
Software ontwikkeld door VCS, De Computers draaien
onder VMS. Jan Bijma was de projectleider voor de
realisatie van het IBDS
1995 In Den Helder wordt op de marine locatie Nieuwe Haven op gebouw de
Albatros een radar geplaatst van het fabrikaat Gematronik type METEOR 360AC.
Logistiek projectleider Wil van Dijk, het team Techniek bestond uit Hans de Jongh, Jan Bijma, Hans Beekhuis. De software is nu het
commerciële software pakket Rainbow3 met een aantal KNMI uitbreidingen, te
weten CLUTTER behandeling, TOPHOOGTE bepaling, en PSEUDOCAPPI berekening.
De 4 elevatie
scan wordt nu elke 5 minuten gedaan. De resterende tijd in het kwartier wordt
gebruikt om volumescan op te bouwen (14 elevaties in reflectiviteit
modus, 7 in snelheid modus).
1996 De EEC Radar in de Bilt wordt ook vervangen door een Gematronik METEOR
360.
1997 De radar in Schiphol wordt afgebouwd.
1998 Een windows95 versie van de radar distributie pakketen PROMETHUIS wil maar
geen succes worden.
1999 CRIS wordt uitgebreid tot CRIS2000, en is ook instaat om buitenlandse
radarbeelden die via het GTS worden aangeleverd te decoderen en om te zetten in
composieten. De software is ontwikkeld door VCS.
2000 Iwan Holleman wordt aangesteld bij de afdeling Weeronderzoek en Modellen,
Hij neemt het stokje over van Herman Wessels.
2002 Het ERAS display wordt vervangen door BRAS (Bliksem Radar Animatie
Display) een KNMI eigen ontwikkeling, van met name
Ernst de Vreede. Deze applicatie werkte op basis van Scalable
Vector Graphics (SVG) techniek. Radarbeelden konden
vanaf iedere PC met Intranet aansluiting bekeken worden. De gebruiker kan loops
starten, inzoomen op details, overlays (bv. grenzen, wegen, etc.) aan en uit zetten.
2003 Het sinds 1999 lopende project Omnivoor/Beelden project realiseert een
database voor satelliet- (METEOSAT, MSG en NOAA),
weerradar- en bliksembeelden. De database is bedoeld voor opslag van zowel real-time als historische beelddata. Het project is door
Jan Jans uitgevoerd onder uitbesteding bij Het Noorse bedrijf Kongsberg/Spacetec
2004 VCRIS processing is vervangen een KNMI eigen oplossing. Een aantal standalone modules (Progammeur Jeroen
Stamps) worden aangestuurd door een commercieel verkrijgbare scheduler Opalis geheten., Het systeem heet VCRIS dat radarproducten in
HDF5-format gaan toelevert aan de Omnivoor/Beelden database, die de distributie
via het realtime dispatch
systeem voor zijn rekening neemt. (samen met de dispatcher
VIVID (Frank duin)
2006 Vervanging van de totale verwerking keten op beide radarstations. Dat zijn
alle componenten tussen de golfpijp en de OMBE database. Er wordt een digitale
ontvanger geplaatst, en de Radarsignaal processor wordt vervangen.
2007 De Radarproduct Processor RPP wordt verplaats naar de computerzaal van de
Bilt en vervangt ook de functionaliteit van VCRIS.
Als gevolg van deze upgrade zal elke 5 minuten een 14 elevatie multi-parameter scan worden uitgevoerd. Daarmee worden nu alle
radar producten op een 5 minuten basis geproduceerd.
Van de KNMI-specials is alleen de clutterherkenning
weer ingebouwd.
2007 Het KNMI wordt de responsible member voor het OperaIII
programma dat tot 2012 loopt. De foto is genomen tijdens de eerste vergadering
in De Bilt
2009 Het radar Display Bras word afgebouwd, Ernst de
Vreede starten het Radis systeem op. Dit is een JAVA
applicatie, die op alle locaties binnen het KNMI is te bekijken. Deze
applicatie wordt later ook geïnstalleerd bij de KLU.
2009 Iwan Holleman verlaat het KNMI, hij gaat werken voor de Radboud
Universiteit. Zijn opvolger is Hidde Leijnse.
2011 De signaal procesoren in de radars DeBilt
en DenHelder worden vervangen in het kader van het
project QERAD, dat een verbetering van de clutterprocessing beoogt.