Klimaatbericht

Tropische cyclonen ook een bedreiging voor Nederland?

04 september 2017

Met regenorkaan Harvey nog vers in het geheugen staat het Atlantisch orkaanseizoen 2017 definitief op de kaart. Niet eerder werd zo duidelijk dat orkanen niet alleen gevaarlijk zijn door de harde wind, maar ook door de grote hoeveelheid water die ze meebrengen. Zoet water door exceptionele regenval, zout water door stormvloed en metershoge golven. Aan de andere kant van de wereld werd Hongkong opgeschrikt door typhoon Hato, die om vergelijkbare redenen het openbare leven grotendeels stil legde. De vraagt rijst of wij in Nederland ook door tropische cyclonen getroffen kunnen worden, nu of in de toekomst.

Orkanen ontstaan tijdens de zomer en het najaar boven warm zeewater in de tropische Atlantische oceaan. Terwijl ze intensiveren, verplaatsen ze zich, eerst westwaarts op de passaatwinden, en vervolgens richting het noorden. Daar ondervinden ze (tenzij ze aan land gaan en snel uitdoven) steeds meer invloed van de draaiing van de aarde en de veranderende omgeving (kouder, westenwind). Ze ondergaan dan een structurele verandering waarbij ze hun karakteristieke ronde vorm verliezen. Hierna kunnen ze opnieuw in kracht toenemen terwijl ze zich richting Europa verplaatsen. Deze ex-orkanen hebben in Europa in het verleden al grote schade aangericht. Een recent voorbeeld daarvan was “Gonzalo” die in oktober 2014 vanuit het Caribisch gebied via Schotland naar de Balkan trok, met stormvloed, zeer harde wind en buitensporige regenval tot gevolg.

Het KNMI onderzoekt hoe vaak en met wat voor eigenschappen ex-tropische cyclonen Europa en Nederland bereiken, en hoe dit in de toekomst verandert. De voorlopige resultaten laten een toenemend risico (vaker en sterker) voor Europa en Nederland in een warmer klimaat zien. Deze bevindingen worden ondersteund door een recente publicatie van de universiteit van Princeton. In internationaal verband wordt nu hieraan verder gewerkt.


KNMI- klimaatbericht door Hylke de Vries en Rein Haarsma

 

Aantal gemodelleerde stormen (augustus-oktober, van tropische oorsprong) in 30 jaar met minimaal windkracht 12 in huidig en toekomstig klimaat per regio (op basis van Figuur 1 en 2 uit Haarsma et al. 2013, GRL).
Aantal gemodelleerde stormen (augustus-oktober, van tropische oorsprong) in 30 jaar met minimaal windkracht 12 in huidig en toekomstig klimaat per regio (op basis van Figuur 1 en 2 uit Haarsma et al. 2013, GRL).
Hurricane Gonzalo boven de Antillen op Oktober 13 2014. Source: NASA. wikipedia: https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Gonzalo_Oct_13_2014_1710Z.jpg
Hurricane Gonzalo boven de Antillen op Oktober 13 2014. Source: NASA. wikipedia: https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Gonzalo_Oct_13_2014_1710Z.jpg

Recente nieuws- en klimaatberichten

  1. Wereldwijde recordwarmte 2023, 2024 en 2025: versnelde opwarming, zon, El Niño en schonere scheepvaart

    De afgelopen drie jaren waren uitzonderlijk warm. Nieuw onderzoek laat beter zien waarom deze jar...

    04 februari 2026 - Klimaatbericht
  2. Liveblog gladheid door ijzel 3-4 februari 2026

    Dinsdag en woensdag grote kans op gladheid door ijzel, vooral in het noorden.

    02 februari 2026 - Liveblog
  3. Koude januari met veel waarschuwingen voor gladheid

    Met een gemiddelde temperatuur van 2,5°C in De Bilt tegen een langjarig gemiddelde van 3,6°C verl...

    30 januari 2026 - Nieuwsbericht
  4. De staat van ons klimaat 2025: zonnig en warm jaar

    2025 was een zeer zonnig jaar. Door de grote hoeveelheid zonnestraling was er ook veel verdamping...

    29 januari 2026 - Nieuwsbericht
Toon alle nieuws- en klimaatberichten