7 april 2013 -
Een dag waarop de temperatuur op de normale waarnemingshoogte van anderhalve meter boven de grond tot onder het vriespunt daalt wordt een vorstdag genoemd. De periode waarin vorstdagen mogelijk zijn duurt meestal van oktober tot en met april, maar soms komt de temperatuur ook in mei of september onder nul.
December 2010 telde 29 vorstdagen, het grootste aantal in De Bilt in zeker honderd jaar. De ijsbrekers moesten weer volop in actie komen (foto: Jannes Wiersema)
De uiterste data waarop het in De Bilt vroor waren 28 mei in 1961 als laatste dag vóór de zomer en 16 september 1971 als vroegste dag voor de winter. Op die septemberdag noteerde Winterswijk zelfs -2,4 graden. Op 18 juni 1955 werd in Witteveen nog -0,8 graden gemeten, de laagste temperatuur van de zomer in ons land. Juli en augustus zijn de enige maanden, die in het hele land nog altijd vrij van vorst zijn gebleven.
Gewoonlijk telt november in De Bilt vijf vorstdagen, december (13), januari (13), februari (13), maart (8) en april (4). In januari en februari loopt het aantal vorstdagen normaal (gemiddeld over het tijdvak 1981-2010) verspreid over het land uiteen van 7 in Vlissingen tot 14 in Eelde.
In strenge winters kan het echter elke dag vriezen. Vooral na een lange koude winter kan het ook in het voorjaar nog herhaaldelijk tot vorst komen, waardoor het totale aantal vorstdagen over het winterhalfjaar (november-april) hoog oploopt. Zo leverden de drie lentemaanden na de strenge winter van 1929 in De Bilt nog 34 vorstdagen op, waardoor het totaal in een half jaar uitkwam op 108. Het winterhalfjaar van 1924 leverde zelfs 111 vorstdagen op.
In de winter van 1996 liep het aantal vorstdagen tussen november 1995 en april 1996 in De Bilt op tot 106. Twente noteerde 121 en Eelde 119 vorstdagen. In de barre winter van '63 leverde dezelfde periode in Eelde 108 vorstdagen op. De winter van 2010 telde tussen november en april 67 dagen met vorst tegen een langjarig gemiddelde van 58 vorstdagen. Januari 2010 was de koudste maand met in De Bilt 23 vorstdagen.
De winter van 2011 telde tussen november en april 72 vorstdagen, waarvan een recordaantal van 29 in december. In de afgelopen maanden en zeker de afgelopen weken kwam de temperatuur steeds onder nul. Sinds november staat de teller voor het aantal vorstdagen in De Bilt eveneens op 72 dagen, waarvan 19 in maart.
Eerste uitgave:
06-04-03
Laatste wijziging:
07-04-13