Altocumulus castallanus is de Latijnse naam voor deze onweersverklikkers, wolken die vaak vooraaf gaan aan onweer (foto: Jannes Wiersema)
Altocumulus castallanus is de Latijnse naam voor deze onweersverklikkers, wolken die vaak vooraaf gaan aan onweer (foto: Jannes Wiersema)
In De Bilt is 5 mei 1916 in de geschiedenis de vroegste tropische datum van het jaar, landelijk is 21 april 1968 met 32,2 graden in Venlo en Gemert de vroegste tropische dag sinds het begin van de metingen ruim honderd jaar geleden. Het grootste deel van ons land telt gewoonlijk (gemiddeld over 1981-2010) twee tot vijf tropische dagen per jaar, de minste aan zee. In het oosten van Limburg zijn een zestal tropische dagen per jaar heel normaal.

In sommige jaren met warme zomers loopt dat aantal op tot meer dan 20 tropische dagen. In de zomer van 1976 werd in het zuiden op vijftien opeenvolgende dagen meer dan 30 graden gemeten. De zeer warme juli van 2006 leverde daar plaatselijk 18 tropische dagen op.

In de kustprovincies is tropische warmte door het koudere zeewater uitzonderlijker, maar bij aflandige wind wordt ook hier soms de 30 graden overschreden. Op 20 augustus 2009 werd in Ell (L) 37,0 graden gemeten. Op 19 juli 2006 is in Westdorpe in Zeeland 37,1 graden gemeten. Eind juli 2002 beleefde Westdorpe drie tropische dagen met 31,7, 32,5 en 34.9 graden. In de uitzonderlijk warme zomer van 1976 registreerde Vlissingen zeven tropische dagen.

Het grootste aantal tropische dagen in een zomer van de laatste decennia staat op naam van weerstaton Arcen in Limburg waar in 1995 de temperatuur op 23 dagen boven de 30 graden kwam. Het totale zomeraantal lag iets onder het record van de legendarische zomer van 1947 toen Maastricht 27 tropische dagen telde. De langste tropische periode bood 1941 met vanaf 7 juli een serie van zeven tropische dagen. Een serie van zes tropische dagen had ons land vanaf 4 augustus 1975 en periodes van vijf tropische dagen vanaf 9 augustus 1997, 24 juni 1976, 2 juli 1976, 10 juli 1923 en 9 augustus 1911.

De hoogste temperatuur ooit ergens in Nederland gemeten is 38,6 graden op 23 augustus 1944 in Warnsveld. Arcen noteerde op 6, 7 en 8 augustus 2003 achtereenvolgens 35,2, 37,8 en 37,7 graden en op 12 augustus van dat jaar 37,2 graden. Een temperatuur van 37 graden of hoger is op het weerstation in Maastricht in de afgelopen ruim honderd jaar vier keer gemeten. Uitzonderlijk van recenter datum was de zeer warme juli van 2010, met in totaal plaatselijk elf tropische dagen, toen in Arcen op 9 juli 36,2 graden noteerde. De tropische dag maakte deel uit van een serie van vier (8 t/m 11 juli) met temperaturen tussen 33 en 37 graden.