Achtergrond

Code oranje voor zeer zware windstoten op 10 maart 2019

Overlast en schade in het zuiden van het land

Synoptische situatie en beschrijving weersverschijnselen

Op 9 maart was er boven de Atlantische oceaan sprake van een krachtige westelijke stroming. Boven het midden van de oceaan ontstond uit een golf in het polaire front een klein lagedrukgebied. Dit lagedrukgebied trok zeer snel oostwaarts, op 10 maart 2019 om 00 uur lag het boven het zuiden van Ierland, om 12 uur al voor de Nederlandse kust (figuur 1) en in de avond boven Polen. Ten zuiden en zuidwesten van de lagedrukkern stond korte tijd een stevig windveld waarbij zeer zware windstoten voorkwamen. Met name in Zeeland, Noord-Brabant, Limburg en Zuid-Holland veroorzaakte deze windstoten schade en overlast.

Figuur 1 Weerkaart 10-3-2019, 12.00 uur. . Goed is te zien dat aan de zuidwestflank van het laag de blauwe lijnen (lijnen van gelijke druk) dicht bij elkaar liggen. Er is hier sprake van een groot luchtdrukverschil over korte afstand: veel wind

In de vroege uren van 10 maart begon het in het zuidwesten te regenen op de nadering van het warmtefront van het laag. De regen breidde zich snel noordoostwaarts uit. In totaal viel gemiddeld over het land ca. 14 mm neerslag. Ten zuiden van het warmtefront liep de temperatuur in zachte, maritieme lucht enkele uren op tot 10-12 graden Celsius. De noordelijke helft van het land kwam niet in de zachte lucht en tijdens de regen koelde het juist af, lokaal tot enkele graden boven het vriespunt. In het oosten ging de regen tijdelijk over in natte sneeuw.

De wind nam tijdens de passage van het lagedrukgebied ten zuiden van de lagedrukkern (en het front) snel toe. In Zeeland kwam het in de middag tot een storm (kracht 9) (figuur 2), in- en ten zuiden van het Rivierengebied kwam het uurgemiddeld tot een harde (kracht 7) of stormachtige wind (kracht 8).

In figuur 3 staan de gemeten windstoten. In de zuidelijke provincies werden op uitgebreide schaal windstoten van ca. 95-110 km/uur gemeten, in Zeeland op enkele plaatsen tot 122 km/uur. Met name de windstoot in Ell (Limburg) van 30 m/s (ca. 119 km/uur) is opvallend, zo ver in het binnenland.

Later in de middag nam de wind snel af, het eerst in Zeeland.

Figuur 2: Maximale uurgemiddelde windsnelheid. Vanaf afgerond 17 m/s is er sprake van een stormachtige wind (kracht 8), vanaf 21 m/s is er sprake van storm (kracht 9), vanaf 25 m/s zware storm (kracht 10)
Figuur 2: Maximale uurgemiddelde windsnelheid. Vanaf afgerond 17 m/s is er sprake van een stormachtige wind (kracht 8), vanaf 21 m/s is er sprake van storm (kracht 9), vanaf 25 m/s zware storm (kracht 10)
Figuur 3: maximale windstoot, afgerond in hele m/s. Omrekenen van m/s naar km/uur door te vermenigvuldigen met 3,6. Een windstoot van 34 m/s is gelijk aan (afgerond) 34x3,6=122 km/uur.
Figuur 3: maximale windstoot, afgerond in hele m/s. Omrekenen van m/s naar km/uur door te vermenigvuldigen met 3,6. Een windstoot van 34 m/s is gelijk aan (afgerond) 34x3,6=122 km/uur.

Uitgegeven waarschuwingen

Op zaterdag 9 maart 2019 werd om 18.37 uur een code geel uitgegeven voor de windstoten op 10 maart (figuur 4) voor de drie zuidelijke provincies:

Zondag komen er, vanaf eind van de ochtend, in Zeeland, Noord Brabant en Limburg, zware windstoten voor van 80 tot 100 km/uur uit westelijke richtingen. Vanaf eind van de middag neemt de wind in het zuiden af maar is er, vooral langs de westkust kans kans op zware windstoten van 75 tot 90 km/uur.

Later op de avond werd code geel ook uitgegeven voor de provincies Zuid-Holland, Utrecht en Gelderland alsmede Noord-Holland en het Waddengebied.

Op zondag 10 maart 2019 werd er om 09.08 uur code oranje uitgegeven voor een aantal zuidelijke provincies (figuur 5):

CODE ORANJE - Vanmiddag in het westen en zuiden zeer zware windstoten Vanmiddag komen er in het westen en zuiden van het land (provincies Zeeland, Zuid-Holland, Noord-Brabant en Limburg) zeer zware windstoten voor van 100-110 km/uur, langs de zuidwestkust mogelijk tot 120 km/uur. Later vanmiddag neemt de wind in het zuiden af, vanavond echter kunnen er langs de kust en boven het IJsselmeer geleidelijk wederom zware windstoten van 80-100 km/uur optreden.

Om 15.31 uur werd code oranje in Zeeland beeindigd (figuur 6), om 16.41 uur in alles provincies. Er bleef een code geel uitstaan voor zware windstoten in de kustprovincies.

Figuur 4
Figuur 4
Figuur 5
Figuur 5
Figuur 6
Figuur 6
Niet gevonden wat u zocht? Zoek meer achtergrond artikelen