Nieuwsbericht

Doppler experiment Buys Ballot 160 jaar geleden

03 juni 2005

Op 3 juni 1845, dit jaar dus precies 160 jaar geleden, organiseerde de oprichter van het KNMI, prof.dr. C.H.D. Buys Ballot, tussen Utrecht en Maarssen een treinreis met musici om het Doppler effect aan te tonen. Om het naar de Oostenrijkse fysicus Johan Christian Doppler genoemde effect in de praktijk aan te tonen maakte Buys Ballot gebruik van een stoomlocomotief, een hoornist en waarnemers met een goed gehoor in de trein en op de perrons.

Doppler beschreef in 1842 het principe dat een door een bron uitgezonden trilling anders wordt waargenomen als de bron zich ten opzichte van de waarnemer verplaatst. Het hypermoderne radarsysteem waar het KNMI tegenwoordig over beschikt werkt volgens het Doppler principe. Noch Doppler, noch Buys Ballot beseften dat zij hiermee de basis legden voor technieken die in de huidige medische wetenschap en technologie niet meer weg te denken zijn. In de verloskunde worden echoscopische Doppler?flow metingen gebruikt om de conditie van het ongeboren kind te controleren. De Doppler radar is in staat om behalve neerslag ook windpatronen in buien te onderscheiden en speelt een belangrijke rol in de weersvoorspelling voor de korte termijn.

Locomotief van Sharp en Roberts uit 1843, die Buys Ballot waarschijnlijk heeft gebruikt voor zijn experiment, een treinreis tussen Utrecth en Maarssen met musici aan boord en op de perrons.

Recente nieuws- en klimaatberichten

  1. Aantal dagen met grootschalig hoog natuurbrandgevaar wereldwijd verdubbeld

    Dagen met in grote gebieden gevaar voor extreme natuurbranden komen wereldwijd nu twee keer zo va...

    08 juli 2026 - Klimaatbericht
  2. Hitte van vorige week was zonder klimaatverandering vrijwel onmogelijk geweest

    Van 18 juni tot en met 29 juni was er in Nederland sprake van een hittegolf. Een uitgestrekt hoge...

    01 juli 2026 - Klimaatbericht
  3. Zeer warme, zonnige maar ook natte juni

    Juni was met een gemiddelde temperatuur van 19,1 °C in De Bilt bijna drie graden warmer dan het l...

    30 juni 2026 - Nieuwsbericht
  4. Vaker tropische nachten in Nederland

    Tropische nachten waarin de temperatuur niet beneden de 20 graden afkoelt komen steeds vaker voor...

    26 juni 2026 - Klimaatbericht
Toon alle nieuws- en klimaatberichten