De zonnevlam waargenomen door het AIA-171 instrument op de Solar Dynamics Observatory (SDO) satelliet.

Geomagnetische storm verwacht door uitbarsting op de zon

10 oktober 2024

Op woensdag 9 oktober 2024 heeft er een uitbarsting plaatsgevonden op de zon. Deze uitbarsting heeft een snelle stroom van deeltjes, een zogenoemde coronale massa uitstoot (CME), richting de aarde gestuurd. Dit gebeurt vaker tijdens actieve periodes van de zon. De snelheid van deze deeltjes was echter uitzonderlijk hoog, namelijk 1200 kilometer per seconde.

Als gevolg van de uitbarsting op de zon wordt in de nacht van donderdag 10 oktober op vrijdag 11 oktober mogelijk een sterke geomagnetische storm verwacht. Dit kan ervoor zorgen dat het noorderlicht helderder en verder naar het zuiden zichtbaar is dan normaal. Vanuit Nederland zou het noorderlicht ook te zien kunnen zijn, vooral vanaf donkere plekken en tussen de wolken door. Lees de weersverwachting.

Effecten op communicatie en elektriciteitsnetwerken 

Geomagnetische stormen kunnen niet alleen invloed hebben op het zichtbare noorderlicht, maar ook op de hogere lagen van de atmosfeer, zoals de thermosfeer en ionosfeer. Dit kan bijvoorbeeld storingen veroorzaken in radiocommunicatie en satellietnavigatiesystemen. In uitzonderlijke gevallen kunnen ook beheerders van elektriciteitsnetwerken problemen ondervinden door zo'n storm. Het KNMI houdt de situatie in de gaten en waarschuwt de Nederlandse overheid en vitale sectoren wanneer nodig

Onzekerheid over de kracht van de storm 

Het is op dit moment nog onzeker of de aankomende geomagnetische storm net zo sterk zal zijn als de grote storm van 10 mei eerder dit jaar. Toen werden meerdere CME's in korte tijd richting de aarde gestuurd.  

Het is lastig om de CME nauwkeurig te volgen totdat deze bij satellieten in de buurt van de aarde aankomt. Pas ongeveer een half uur voor de CME het aardmagnetisch veld bereikt, komen er meer betrouwbare gegevens beschikbaar en kunnen extra waarschuwingen worden uitgegeven. 

De CME waargenomen door het Large Angle and Spectrometric Coronagraph (LASCO) instrument aan boord van de SOHO-satelliet (Solar and Heliospheric Observatory). De witte streep op de afbeelding is een komeet.

Recente nieuws- en klimaatberichten

  1. Hoe groot is de invloed van luchtvaart op het klimaat?

    De zomervakantie is afgelopen. Een periode waarin veel mensen het vliegtuig pakken om naar verre ...

    09 september 2026 - Klimaatbericht
  2. Ontdek het weer in de KNMI Dataverkenner

    De weergegevens van het KNMI zijn openbaar en voor iedereen beschikbaar, maar tot voor kort waren...

    07 september 2026 - Nieuwsbericht
  3. Schrijf je in voor de open dag van het KNMI

    Op zaterdag 3 oktober opent het KNMI de deuren voor het publiek tijdens het Weekend van de Wetens...

    03 september 2026 - Nieuwsbericht
  4. KNMI en KNVB onderzoeken de toekomst van amateurvoetbal in een veranderend klimaat

    De speelbaarheid van voetbal, de populairste sport van Nederland, is sterk afhankelijk van het we...

    02 september 2026 - Klimaatbericht
Toon alle nieuws- en klimaatberichten