Nieuwsbericht

Grip op complexe 'compound events'

18 mei 2018

De gemeente Groningen en delen van het Waterschap Noorderzijlvest hadden in januari 2012 grote problemen met wateroverlast. Normaal wordt overtollig regenwater bij laagwater geloosd in de Waddenzee, maar een aanhoudende stevige noordenwind stuwde het zeewater gedurende bijna drie dagen achter elkaar op waardoor het regenwater niet geloosd kon worden. En dat terwijl het net een paar dagen flink had gerekend.

Wat zijn compound events?

De waterproblemen in Groningen werden veroorzaakt door de combinatie van het aanhoudende hoogwater en de grote hoeveelheid neerslag. Bij veel extreme situaties waarbij sprake is van overlast of zelfs noodomstandigheden is er sprake van zo’n combinatie van factoren. Denk aan samenvallende droogtes en hittegolven of bosbranden (lange tijd weinig regen en aanvoer van warme lucht), orkanen (harde wind en veel neerslag), gezondheidsproblemen bij hittestress (hoge temperaturen in combinatie met hoge luchtvochtigheid of luchtvervuiling). We noemen deze samenvallende omstandigheden ook wel ‘compound events’.

En die Engelse aanduiding geeft aan dat het fenomeen niet alleen in Nederland speelt, maar op veel plaatsen in de wereld de aandacht heeft getrokken van wetenschappers en beleidsmakers. Want hoe bepaal je bijvoorbeeld wanneer een extreme gebeurtenis zo’n ’compound event’ is? Hoe lees je die af in de waarnemingsreeksen? Zitten ze wel in de klimaatscenario’s? Zijn onze modellen en waarnemingen wel geschikt om ze in kaart te brengen, en om er goede kansuitspraken over te doen?

Beter grip

Deze algemene vragen zijn gebundeld door een Europese initiatiefgroep van klimaatwetenschappers, statistici en impact-experts, en opgeschreven in een wetenschappelijk artikel dat deze week in Nature Climate Change is verschenen. Het artikel beschrijft een protocol om beter grip te krijgen op deze compound events. Door betere documentatie, goede analyses, en modelontwikkeling. Met zo’n protocol wordt het veel makkelijker om de ervaringen met compound events onderling uit te wisselen, ook internationaal. En om grip te krijgen op het onderwerp. Zodat we fenomenen zoals die in januari 2012 in Groningen optraden beter in kaart kunnen brengen, en uitspraken kunnen doen in hoeverre die fenomenen veranderen met een veranderend klimaat.
 

KNMI-klimaatbericht door Bart van den Hurk

Hypothetische verdeling van risico’s in het huidige klimaat en twee mogelijke toekomstige klimaten. Bij bijvoorbeeld temperatuur en vochtigheid als climate drivers, kan a) bijvoorbeeld het risico op hittestress zijn, en b) het risico op bosbrand.
Hypothetische verdeling van risico’s in het huidige klimaat en twee mogelijke toekomstige klimaten. Bij bijvoorbeeld temperatuur en vochtigheid als climate drivers, kan a) bijvoorbeeld het risico op hittestress zijn, en b) het risico op bosbrand.

Recente nieuwsberichten

  1. Nieuwe metingen opwarming oceaan bevestigen modelresultaten

    De oceanen warmen snel op. Een zojuist in het tijdschrift Science verschenen artikel concludeert ...

    18 januari 2019 - Nieuwsbericht
  2. Nieuwe windatlas voor offshore windenergiesector

    Het KNMI brengt samen met 'ECN part of TNO' en Whiffle een nieuwe en verbeterde windatlas uit. De...

    17 januari 2019 - Nieuwsbericht
  3. Waar scheen de zon in 2018 het felst?

    2018 was een zeer zonnig jaar, waarin de KNMI-meetstations in Nederland gemiddeld 2090 uur zon re...

    15 januari 2019 - Nieuwsbericht
  4. Sneeuwdump in de Alpen

    In het noordoosten van de Alpen stapelt de sneeuw zich sinds oudjaarsdag op. Voor het vakantierei...

    08 januari 2019 - Nieuwsbericht
Toon alle pers- & nieuwsberichten