De meetmast bij Cabauw (foto:Arnoud Apituley)

Nieuw Europees onderzoeksnetwerk voor verbetering weer- en klimaatmodellen

26 april 2023

Op 25 april 2023 is ACTRIS (Aerosols, Clouds and Trace Gases Research Infrastructure) gelanceerd als Europese infrastructuur voor atmosfeeronderzoek. Zeventien Europese landen, waaronder Nederland, werken nu samen om met de modernste technieken gegevens het klimaat en de luchtkwaliteit te bestuderen.

Het doel van ACTRIS is kennis te verzamelen om weer- en klimaatmodellen te verbeteren, en beter beleid te maken voor luchtkwaliteit. Hiervoor doen onderzoekers zowel grondmetingen als metingen in de hogere luchtlagen. De basisgegevens voor onderzoek over klimaat, luchtkwaliteit en de koppeling tussen klimaat en luchtkwaliteit zijn gratis beschikbaar voor iedereen.

Beste onderzoeksfaciliteiten in Europa

Door de Europese samenwerking kunnen onderzoekers gebruik maken van de beste onderzoeksfaciliteiten in Europa. De ACTRIS-faciliteiten vormen samen het grootste atmosferische onderzoeksnetwerk ter wereld. Door ACTRIS hebben onderzoekers de beschikking over 80 observatieplatforms. 

Cabauw

Het observatieplatform in Cabauw is het Nederlandse onderzoeksstation in ACTRIS. Hier kijken onderzoekers naar aërosolen, wolken en sporegassen. Het meetstation bevindt zich in het Groene Hart, tussen de steden Rotterdam en Utrecht, ten noorden van de rivier de Lek. Het meetprogramma wordt uitgevoerd met behulp van meetinstrumenten in de 213 meter hoge meetmast, en meetapparatuur op het terrein rondom de mast.

Op Cabauw werken KNMI, TU-Delft, TNO, Universiteit Utrecht, RIVM, Wageningen Universiteit en Onderzoek, VU-Amsterdam en de Rijksuniversiteit Groningen samen in een Nederlands consortium onder de naam Ruisdael Observatorium. Het Ruisdael Observatorium heeft in 2018 subsidie van NWO ontvangen om voorbereidingen te treffen voor deelname aan ACTRIS.

Kwaliteitsverbetering

Daarnaast biedt Nederland de faciliteiten en expertise voor het kalibreren van geavanceerde radarsystemen voor wolkenwaarnemingen en voor grootschalige internationale vergelijking van remote sensing instrumenten voor meten van sporegassen. Hiermee draagt Nederland significant bij aan kwaliteitsverbetering van het netwerk, waarmee vervolgens weer- en klimaatmodellen en satellietinstrumenten gevalideerd kunnen worden.

Alle ACTRIS-diensten zijn toegankelijk via deze website.

Recente nieuws- en klimaatberichten

  1. Wereldwijde recordwarmte 2023, 2024 en 2025: versnelde opwarming, zon, El Niño en schonere scheepvaart

    De afgelopen drie jaren waren uitzonderlijk warm. Nieuw onderzoek laat beter zien waarom deze jar...

    04 februari 2026 - Klimaatbericht
  2. Liveblog gladheid door ijzel 3-4 februari 2026

    Dinsdag en woensdag grote kans op gladheid door ijzel, vooral in het noorden.

    02 februari 2026 - Liveblog
  3. Koude januari met veel waarschuwingen voor gladheid

    Met een gemiddelde temperatuur van 2,5°C in De Bilt tegen een langjarig gemiddelde van 3,6°C verl...

    30 januari 2026 - Nieuwsbericht
  4. De staat van ons klimaat 2025: zonnig en warm jaar

    2025 was een zeer zonnig jaar. Door de grote hoeveelheid zonnestraling was er ook veel verdamping...

    29 januari 2026 - Nieuwsbericht
Toon alle nieuws- en klimaatberichten