Uitleg over

Broeikasgas methaan

Methaan is na kooldioxide het belangrijkste broeikasgas dat bijdraagt aan de versterking van het broeikaseffect door de mens.

Uit onderzoek van oude ijskernen blijkt dat methaan al sinds jaar en dag in de atmosfeer voorkomt. Variaties in de hoeveelheid in het verleden hangen sterk samen met veranderingen in temperatuur en kooldioxide (CO2). De ijstijden kenden de kleinste hoeveelheden methaan. In warme periodes (interglacialen) nam de hoeveelheid methaan weer toe.

Natuurlijke bronnen

Van nature is methaan voornamelijk afkomstig uit natte gebieden, zoals moerassen en venen. Sinds een paar jaar wordt methaan gemeten door de Europese milieusatelliet Envisat. De satelliet is uitgerust met verschillende meetinstrumenten waaronder Sciamachy dat door Nederland, Duitsland en België is gemaakt. De satellietmetingen laten grote hoeveelheden methaan zien boven tropische regenwouden. Die metingen tonen aan dat ook bomen en planten methaan uitstoten.

Menselijke bronnen

Sinds de achttiende eeuw is de hoeveelheid methaan in de atmosfeer met ongeveer 150 procent toegenomen. De belangrijkste nieuwe bronnen zijn de productie en het gebruik van fossiele brandstoffen (kolen, olie, gas), rijstbouw, afvalverwerking en veeteelt. Bij de vertering van voedsel in de pens van een koe komt methaan vrij. Hoe meer veeteelt, hoe meer methaangas.

Ontbossing

Al decennialang houdt een netwerk van meetstations de voortdurende toename van methaan door menselijke activiteiten in de gaten. Uit deze metingen blijkt dat de hoeveelheid methaan de laatste twintig jaar steeds minder snel toeneemt. Dit kan komen door de grootschalige ontbossing. Minder bos betekent minder methaanuitstoot.

Aanplanten bossen

Door ontbossing neemt methaan minder snel toe. Toch blijft het aanplanten van bossen zivol als een middel ter bestrijding van het broeikaseffect. Bossen nemen het broeikasgas kooldioxide op en zorgen dus voor minder kooldioxide in de atmosfeer. Dat effect is veel groter dan dat van het weinige methaan dat bomen uitstoten.

Meer uitleg over

  • Zonnevlekken

    Zonnevlekken

    Het oppervlak van de zon toont geregeld donkere vlekken: zonnevlekken. Het aantal zonnevlekken is een maat voor de activiteit van de zon. Hoe meer, hoe actiever.
  • De temperatuurafwijking van de zomer van 1816 (Bron: Briffa et al, 1998)

    Vulkaanuitbarstingen en klimaat

    Vulkanen in tropische gebieden kunnen het klimaat beïnvloeden. De gevolgen van deze uitbarstingen zijn goed zichtbaar in temperatuurreeksen.
Niet gevonden wat u zocht? Zoek in alle uitleg over