Klimaatbericht

'Dust Devils' als bron van aerosolen

04 oktober 2017

Dust Devils (in het Nederlands: stofhozen) klinken als een exotisch verschijnsel maar ook in Nederland komen deze kortdurende wervelstormen van opgewaaid zand en stof boven braakliggend land of zandgronden regelmatig voor.

In het zomerhalfjaar op dagen met weinig wind en veel zon warmt de lucht vlak boven de grond veel sterker op dan op grotere hoogte. Hierdoor kan de lucht vlak boven de grond onstabiel worden en snel gaan stijgen.  Onder  bepaalde omstandigheden ontstaat er een krachtige roterende stijgstroom. Als daarbij  zand of stof omhoog stroomt, wordt dit fenomeen zichtbaar als een wervelende kolom van zand of stof; een stofhoos is geboren.

Stofhozen worden in Nederland over het algemeen niet meer dan enkele meters breed en enkele tientallen meters hoog en de wind wordt nauwelijks sterk genoeg om een mens te doen wankelen. In drogere en warmere delen van de wereld kunnen ze echter veel groter en sterker worden en kunnen ze schade veroorzaken.

Bij recente metingen aan stofhozen in de Sahara bij Marokko, hebben onderzoekers aangetoond dat meer dan de helft van de opgenomen fijne stofdeeltjes, met een diameter kleiner dan 3 micrometer, na het oplossen van de stofhoos in de lucht achter kunnen blijven. Afhankelijk  van de luchtstroming kunnen deze deeltjes, ook wel aerosolen genoemd, zich vervolgens op grotere hoogtes en over een veel groter gebied verspreiden en daarmee invloed uitoefenen op het weer en het klimaat.
 

KNMI-klimaatbericht door Yorick de Wijs

Een ‘dust devil’ in de woestijn van Arizona in de Verenigde Staten, bron: NASA.

Recente nieuws- en klimaatberichten

  1. De winter wordt per jaar een dag korter

    Door de klimaatverandering worden de winters als het ware steeds korter. Hoe snel gaat dat?

    26 januari 2023 - Klimaatbericht
  2. Waar blijft die extra energie?

    De aarde warmt op. De energie die onze planeet opneemt van de zon, is namelijk groter dan de afk...

    24 januari 2023 - Klimaatbericht
  3. Winterkou is snel aan het verdwijnen

    De kans is steeds groter dat de gemiddelde temperatuur van de koudste winterweek in Nederland bov...

    19 januari 2023 - Klimaatbericht
  4. Antarctisch zee-ijs op laagste niveau ooit

    Niet eerder werd in begin januari zo weinig zee-ijs waargenomen rondom Antarctica (waar het nu zo...

    17 januari 2023 - Klimaatbericht
Toon alle nieuws- en klimaatberichten