Klimaatbericht

Jaarlijks koudste dag steeds warmer

19 januari 2018

In Nederland was er tot nu toe ieder jaar minimaal één dag met een gemiddelde temperatuur onder het vriespunt. Echter, door klimaatverandering neemt het aantal koude dagen af. Blijven deze koude dagen behouden in een warmere wereld?

Metingen De Bilt

Het weer verandert van dag tot dag. Iedere winter heeft koude, maar ook warme dagen. De waargenomen temperatuur op de koudste dag van het jaar varieert sterk: van -14,9°C in 1956 tot -0,3 °C in 1990 (Figuur 1). De metingen in De Bilt laten voor de jaarlijks koudste dag een opwarmende trend van 1,7 °C per 100 jaar zien. Deze trend is in recente jaren groter dan aan het begin van de 20e eeuw.

Toekomstige opwarming

De verandering van de jaarlijks koudste dag is groter dan die van de wintergemiddelde temperatuur, die 1,3 °C per 100 jaar bedraagt. In de KNMI-klimaatscenario’s is berekend dat in heel Europa de koudste winterdagen sneller zullen opwarmen dan gemiddelde dagen (Figuur 2). Dit kan verklaard worden doordat op koude dagen de lucht uit gebieden in het oosten en noorden komt waar de temperatuur relatief snel toeneemt.

Volgens de KNMI-klimaatscenario’s zet de opwarming van de koudste dag door. Het scenario met de sterkste veranderingen geeft zelfs aan dat rond 2085 de temperatuur op de gemiddeld koudste dag boven het vriespunt kan komen te liggen (Figuur 1). Natuurlijk is er in de toekomst ook variabiliteit rond dit gemiddelde en blijven ook dan dagen (ver) onder het vriespunt voorkomen.  

 

KNMI-klimaatbericht door Karin van der Wiel

 

Figuur 1: Gemiddelde temperatuur op de koudste dag van het jaar (blauw, meetreeks De Bilt), en de koudste dag in de KNMI-klimaatscenario’s (rood).
Figuur 1: Gemiddelde temperatuur op de koudste dag van het jaar (blauw, meetreeks De Bilt), en de koudste dag in de KNMI-klimaatscenario’s (rood).
Figuur 2: Opwarming voor de koudste winterdagen (links) vergeleken met de jaargemiddelde opwarming (rechts) bij het scenario met grootste verandering voor 2050 ten opzichte van 1981-2010. Bron: KNMI’14 klimaatscenario’s.
Figuur 2: Opwarming voor de koudste winterdagen (links) vergeleken met de jaargemiddelde opwarming (rechts) bij het scenario met grootste verandering voor 2050 ten opzichte van 1981-2010. Bron: KNMI’14 klimaatscenario’s.

Recente nieuws- en klimaatberichten

  1. Waarom is april de droogste maand?

    In Nederland kennen we geen nat en droog seizoen, het regent verspreid over het hele jaar. Maar w...

    25 maart 2026 - Klimaatbericht
  2. Stikstof in Nederland bekeken vanuit de ruimte

    Het monitoren van de twee belangrijkste spelers in de stikstofproblematiek, de gassen ammoniak (N...

    24 maart 2026 - Klimaatbericht
  3. Wereld Meteorologische Dag 2026

    “Vandaag waarnemen, morgen beschermen.” Dat is het thema van de Wereld Meteorologische Dag 2026, ...

    23 maart 2026 - Nieuwsbericht
  4. Toename in sneeuwval op Antarctische ijskap

    Sinds enkele decennia neemt de totale ijsmassa van Antarctica sterk af. Dit komt voornamelijk doo...

    19 maart 2026 - Klimaatbericht
Toon alle nieuws- en klimaatberichten