In Nederland was er tot nu toe ieder jaar minimaal één dag met een gemiddelde temperatuur onder het vriespunt. Echter, door klimaatverandering neemt het aantal koude dagen af. Blijven deze koude dagen behouden in een warmere wereld?
Het weer verandert van dag tot dag. Iedere winter heeft koude, maar ook warme dagen. De waargenomen temperatuur op de koudste dag van het jaar varieert sterk: van -14,9°C in 1956 tot -0,3 °C in 1990 (Figuur 1). De metingen in De Bilt laten voor de jaarlijks koudste dag een opwarmende trend van 1,7 °C per 100 jaar zien. Deze trend is in recente jaren groter dan aan het begin van de 20e eeuw.
De verandering van de jaarlijks koudste dag is groter dan die van de wintergemiddelde temperatuur, die 1,3 °C per 100 jaar bedraagt. In de KNMI-klimaatscenario’s is berekend dat in heel Europa de koudste winterdagen sneller zullen opwarmen dan gemiddelde dagen (Figuur 2). Dit kan verklaard worden doordat op koude dagen de lucht uit gebieden in het oosten en noorden komt waar de temperatuur relatief snel toeneemt.
Volgens de KNMI-klimaatscenario’s zet de opwarming van de koudste dag door. Het scenario met de sterkste veranderingen geeft zelfs aan dat rond 2085 de temperatuur op de gemiddeld koudste dag boven het vriespunt kan komen te liggen (Figuur 1). Natuurlijk is er in de toekomst ook variabiliteit rond dit gemiddelde en blijven ook dan dagen (ver) onder het vriespunt voorkomen.
KNMI-klimaatbericht door Karin van der Wiel
De afgelopen drie jaren waren uitzonderlijk warm. Nieuw onderzoek laat beter zien waarom deze jar...
04 februari 2026 - KlimaatberichtDinsdag en woensdag grote kans op gladheid door ijzel, vooral in het noorden.
02 februari 2026 - LiveblogMet een gemiddelde temperatuur van 2,5°C in De Bilt tegen een langjarig gemiddelde van 3,6°C verl...
30 januari 2026 - Nieuwsbericht2025 was een zeer zonnig jaar. Door de grote hoeveelheid zonnestraling was er ook veel verdamping...
29 januari 2026 - Nieuwsbericht