Nieuwsbericht

KNMI test windmetingen met heteluchtballon

19 mei 2016

Onderzoekers van het KNMI en Wageningen Universiteit zijn erin geslaagd om windgegevens af te leiden uit de beweging van een heteluchtballon. Afgelopen dinsdag maakten de onderzoekers een experimentele ballonvaart in de omgeving van de KNMI-meetmast in Cabauw waarbij metingen zijn gedaan in de grenslaag, de onderste paar honderd meter van de atmosfeer. Het bleek dat de met GPS vastgelegde beweging van de ballon voldoende informatie oplevert om de richting en snelheid van de wind te kunnen bepalen.

Doel van het experiment was om te onderzoeken of de verplaatsingen van heteluchtballonnen gebruikt kunnen worden als windmeter. Tijdens de vaart is de positie van de luchtballon met een nauwkeurige GPS-ontvanger van de TUD gemeten en vergeleken met een applicatie voor smartphones die hetzelfde doet. Die app was eerder al getest aan een parachute maar nu ook tijdens een ballonvaart. Met een nauwkeurige windmeter, die stevig bevestigd was aan de buitenkant van de mand, werd de luchtstroming rondom de ballon vastgelegd. Dit zal inzicht geven hoe de ballon reageert als de wind plotseling verandert. Al deze informatie zal ons helpen om in de toekomst meetgevens verkregen van heteluchtballonnen te kunnen gebruiken en verbeteren.

Naast windmetingen zijn er vanuit de mand metingen gedaan met instrumenten voor de registratie van luchtvochtigheid, fijnstof, NOx, NO2 en CO2. Een AIRBOX van ECN registreerde onder andere fijnstof, NO2 en CO2. Daarnaast werd NOx gemeten, maar dat gebeurde met een KNMI instrument.

Onderzoekers van het KNMI en Wageningen Universiteit in de heteluchtballon voor onderzoek naar de mogelijkheid om windmetingen af te leiden uit de beweging van de ballon. ©KNMI
Onderzoekers van het KNMI en Wageningen Universiteit in de heteluchtballon voor onderzoek naar de mogelijkheid om windmetingen af te leiden uit de beweging van de ballon. ©KNMI
Het was een hele toer om de sonische windmeter tijdens de ballonvaart goed af te regelen ©KNMI
Het was een hele toer om de sonische windmeter tijdens de ballonvaart goed af te regelen ©KNMI
De ballonvaart vond plaats in de omgeving van de KNMI-meetmast Cabauw ©KNMI
De ballonvaart vond plaats in de omgeving van de KNMI-meetmast Cabauw ©KNMI

Recente nieuws- en klimaatberichten

  1. Minder vaak extreme kou, maar wind kan ons lichaam nog steeds ijzig raken

    Vorst in combinatie met een ijskoude wind: we hebben het allemaal wel eens ervaren. Op deze momen...

    11 februari 2026 - Klimaatbericht
  2. Wereldwijde recordwarmte 2023, 2024 en 2025: versnelde opwarming, zon, El Niño en schonere scheepvaart

    De afgelopen drie jaren waren uitzonderlijk warm. Nieuw onderzoek laat beter zien waarom deze jar...

    04 februari 2026 - Klimaatbericht
  3. Liveblog gladheid door ijzel 3-4 februari 2026

    Dinsdag en woensdag grote kans op gladheid door ijzel, vooral in het noorden.

    02 februari 2026 - Liveblog
  4. Koude januari met veel waarschuwingen voor gladheid

    Met een gemiddelde temperatuur van 2,5°C in De Bilt tegen een langjarig gemiddelde van 3,6°C verl...

    30 januari 2026 - Nieuwsbericht
Toon alle nieuws- en klimaatberichten