Klimaatbericht

Marathonweer

13 oktober 2017

Duizenden mensen rennen zondag de Amsterdam Marathon. Weer beïnvloedt de hardloopprestaties, zeker op lange afstanden. Wordt het warm en vochtig, dan kost het veel energie om het lichaam koel te houden. Zweten dus. Te koud is echter ook niet ideaal. Als zomer (te warm) en winter (te koud) afvallen, welk seizoen levert dan het beste marathonweer in Nederland, voor- of najaar? Kies je voor Amsterdam (oktober) of toch voor Rotterdam (april)?

Een grootheid die de weersinvloed op buitensporters goed beschrijft is de “wet-bulb globe temperature” (wbgt). Hierin zijn naast temperatuur en windsnelheid ook vochtigheid en zonnestraling verwerkt. Ideale wbgt-waarden voor marathonners liggen tussen 5 en 13 graden met snelle prestatie-afname daarboven (meer uitvallers, langere looptijden, met name voor niet-elite renners). Net als temperatuur vertoont wbgt een duidelijke jaarlijkse gang (Figuur 1). Gemiddeld is wbgt in oktober enkele graden hoger dan in april. Hierdoor is de kans op ideale omstandigheden tijdens de Amsterdam marathon iets lager dan in april (Figuur 2). De enorme spreiding laat echter zien dat het plannen van je marathon op basis van gemiddelden zeker geen garantie op goed loopweer geeft. Aanstaande zondag worden 's middags mogelijk wbgt-waarden van 20 graden gehaald

De wbgt valt in april met name lager uit door de lagere relatieve luchtvochtigheid. Dit komt door de Noordzee. Als koele vochtige lucht van zee opwarmt boven land, neemt de relatieve luchtvochtigheid sterk af. In de herfst is de zee warmer en is deze afname kleiner.   

In een scenario waarin de temperatuur in Nederland met 4 graden toeneemt, treedt marathonweer zoals nu in april en oktober een maand vroeger respectievelijk later op.

KNMI-klimaatbericht door Hylke de Vries
 

Figuur 1. Jaarlijkse gang in wbgt (90-daags lopend gemiddelde). Grijze banden: wbgt-spreiding (17-83%, 95%-band, en min-max zonder lopend gemiddelde). De gestreepte lijn is wbgt in een vier graden warmer klimaat. De pijlen geven de verschuiving in dagen.
Figuur 1. Jaarlijkse gang in wbgt (90-daags lopend gemiddelde). Grijze banden: wbgt-spreiding (17-83%, 95%-band, en min-max zonder lopend gemiddelde). De gestreepte lijn is wbgt in een vier graden warmer klimaat. De pijlen geven de verschuiving in dagen.
Figuur 2. Kans op ideale (oranje) en hete (zwart) marathonomstandigheden, voor het huidige en een vier graden warmer klimaat (gestreept). De voor- en najaarspiek worden een breed wintermaximum, terwijl de kans op hete omstandigheden enorm toeneemt.
Figuur 2. Kans op ideale (oranje) en hete (zwart) marathonomstandigheden, voor het huidige en een vier graden warmer klimaat (gestreept). De voor- en najaarspiek worden een breed wintermaximum, terwijl de kans op hete omstandigheden enorm toeneemt.

Recente nieuws- en klimaatberichten

  1. De winter wordt per jaar een dag korter

    Door de klimaatverandering worden de winters als het ware steeds korter. Hoe snel gaat dat?

    26 januari 2023 - Klimaatbericht
  2. Waar blijft die extra energie?

    De aarde warmt op. De energie die onze planeet opneemt van de zon, is namelijk groter dan de afk...

    24 januari 2023 - Klimaatbericht
  3. Winterkou is snel aan het verdwijnen

    De kans is steeds groter dat de gemiddelde temperatuur van de koudste winterweek in Nederland bov...

    19 januari 2023 - Klimaatbericht
  4. Antarctisch zee-ijs op laagste niveau ooit

    Niet eerder werd in begin januari zo weinig zee-ijs waargenomen rondom Antarctica (waar het nu zo...

    17 januari 2023 - Klimaatbericht
Toon alle nieuws- en klimaatberichten