Klimaatbericht

Minder Arctisch zee-ijs, ook ‘s winters

24 april 2018

De totale zee-ijsbedekking in het noordpoolgebied bereikte in maart het een-na-laagste maximum ooit, na 2017. Vanwege de sterke opwarming in het Arctische gebied smelt het zee-ijs steeds verder af (figuur 1). Het gevolg hiervan is ook dat zee-ijs 's winters minder makkelijk aangroeit.

Winterse uitbreiding

Omdat vooral de winters in het Arctische gebied snel opwarmen neemt ook de aangroei van de ijsbedekking in het koude jaargetijde af. De maximale ijsbedekking in 2018 was 1,1 miljoen vierkante kilometer minder dan het gemiddelde over het tijdvak 1981-2010 (figuur 2), wat overeenkomt met het gezamenlijke oppervlak van Frankrijk, Duitsland en de Benelux. Deze sterke afname in zee-ijs past in een langjarige trend die met de opwarming samenvalt.

Regionale verschillen

Opvallend was dat de afname in 2018 vooral plaatsvond rond de Beringstraat (tussen Alaska en Rusland) en niet zoals in eerdere jaren in de Barentszzee en rond Spitsbergen (figuur 3). Dit heeft te maken met de heersende temperaturen in de winter van 2018, die hoger dan normaal waren in het gebied rond de Beringstraat maar juist relatief laag in de Barentszzee.

Monitoren, processen en impact

Het KNMI doet met behulp van klimaatmodellen (EC-Earth) en satellietwaarnemingen onderzoek naar de oorzaken van de sterke afname van zee-ijs in het noordpoolgebied, waarbij het zich vooral richt op de klimaatprocessen die ten grondslag liggen aan de zee-ijsafname. Met klimaatmodellen simuleert het KNMI ook toekomstige veranderingen in zee-ijsbedekking om bijvoorbeeld na te gaan wanneer het Arctische gebied in de zomer ijsvrij zal worden. Dit is van groot belang voor de economische ontsluiting van het noordpoolgebied (visserij, toerisme, scheepvaart), waarin Nederland een belangrijke rol speelt.

 

KNMI-klimaatbericht door Richard Bintanja

Figuur 1. Arctisch zee-ijs (foto: R. Bintanja).
Figuur 1. Arctisch zee-ijs (foto: R. Bintanja).
Figuur 2. Verloop van Arctisch zee-ijs aan het eind van de winter.
Figuur 2. Verloop van Arctisch zee-ijs aan het eind van de winter.
Figuur 3. Ruimtelijke verdeling Arctisch zee-ijs in maart 2018.
Figuur 3. Ruimtelijke verdeling Arctisch zee-ijs in maart 2018.

Recente nieuws- en klimaatberichten

  1. Scholieren helpen KNMI om luchtvervuiling in kaart te brengen

    Leerlingen van twintig scholen in Nederland hebben dit voorjaar meetbuisjes opgehangen in hun omg...

    17 juni 2024 - Nieuwsbericht
  2. Wie stoot waar hoeveel CO2 uit?

    De aarde warmt op door de toename van CO2 en andere broeikasgassen in de atmosfeer. Er wordt hard...

    14 juni 2024 - Klimaatbericht
  3. Alweer regen, blijft dat zo?

    Na een recordnatte april en mei leek juni even wat droger te beginnen. Maar ook vandaag regent he...

    10 juni 2024 - Nieuwsbericht
  4. Atlantische oceaan een jaar lang recordwarm

    Sinds maart 2023 is het oppervlak van de Atlantische Oceaan ongekend warm voor de tijd van het ja...

    07 juni 2024 - Klimaatbericht
Toon alle nieuws- en klimaatberichten