Klimaatbericht

Opleving van dodelijke infectieziektes door Arctische opwarming?

10 juli 2017

De opwarming van het Noordpoolgebied gaat snel, veel sneller dan in de rest van de wereld, en klimaatscenario's laten zien dat de temperaturen er nog flink zullen doorstijgen. Een van de vele gevolgen van deze opwarming is het ontdooien van bevroren grond – permafrost – waardoor ooit ingevroren organismen kunnen vrijkomen, waaronder ziektekiemen.

Zulke ziektekiemen worden doorgaans goed geconserveerd in permafrost omdat het er koud en donker is, en ook omdat er geen zuurstof aanwezig is. Sommige van zulke ziektekiemen hebben in het verleden mondiale epidemieën veroorzaakt, zoals de Spaanse Griep in 1918.

Science fiction? Nee, bepaald niet. De verspreiding van miltvuur (anthrax) in 2016 in Siberië werd veroorzaakt door het ontdooien van een hert dat 75 jaar geleden in permafrost ingevroren raakte. Ook het vrijkomen van menselijke resten, ooit in de poolgebieden begraven, is een waarschijnlijke bron van dodelijke infectieziektes en een direct gevolg van de opwarming.

Het KNMI doet onderzoek naar het klimaat van het Noordpoolgebied, naar de oorzaken van de snelle opwarming, en naar de gevolgen van de toegenomen ijsafsmelting. Recentelijk is gevonden dat toenemende regenval in het Arctische gebied het smelten van ijs, inclusief permafrost, danig kan versnellen.

Als dit bewaarheid wordt dan is er een gerede kans dat vanwege het afsmelten van permafrost stokoude en potentieel dodelijke infectieziektes zullen vrijkomen, met alle risico's voor de volksgezondheid van dien. Dit is een van de (vele) redenen om de opwarming van het Noordpoolgebied zoveel mogelijk te beperken.

 

KNMI-klimaatbericht door Richard Bintanja

Ontdooiende permafrost in het Arctische gebied (bron: Photopin).

Recente nieuws- en klimaatberichten

  1. Droge zomer op noordelijk halfrond waarschijnlijker door klimaatverandering

    Niet alleen in Nederland was het deze zomer droog, ook in andere delen van Europa en het noordeli...

    05 oktober 2022 - Klimaatbericht
  2. Zomerhalfjaar overdag meer opgewarmd dan ‘s nachts, vooral in het binnenland

    In Nederland is de zonnestraling in de lente en de zomer toegenomen. Deze seizoenen zijn hierdoor...

    04 oktober 2022 - Klimaatbericht
  3. Niet eerder deze eeuw zo droog als dit jaar

    Niet eerder deze eeuw was Nederland zo droog als dit jaar. Het landelijke neerslagtekort in het z...

    03 oktober 2022 - Klimaatbericht
  4. Vijf jaar aan satellietdata van Tropomi

    Satellietinstrument Tropomi bekijkt al vijf jaar de aarde vanuit de ruimte. Het Nederlandse instr...

    30 september 2022 - Klimaatbericht
Toon alle nieuws- en klimaatberichten