Klimaatbericht

Opvallende natuurbranden door uitzonderlijk weer

25 juli 2018

Niet alleen in Nederland is het extreem droog en warm. Europa heeft te maken met een geblokkeerd weerpatroon waarbij hogedrukgebieden zich regelmatig ophouden boven Groot-Brittannië, het Noordzeegebied en Scandinavië. Naast de vele warmte- en droogterecords die in Zweden en Engeland zijn gesneuveld, zijn er in deze landen ook uitzonderlijke natuurbranden.

Golf van bosbranden

In delen van Engeland en Zweden is het al geruime tijd extreem droog en warm (figuur 1). Zweden heeft op dit moment te maken met de ergst golf van bosbranden sinds 1950. Het land telde vorige week alleen al meer dan tachtig verschillende brandhaarden verspreid over het land, waarvan tientallen boven de poolcirkel (figuur 2). Een aantal daarvan werd veroorzaakt door onweersbuien die na een periode van uitzonderlijke hitte over het land trokken. 

In Engeland ontstond op 24 juni een veen- en heidebrand bij Saddleworth, niet ver van Manchester. Door de droogte en doorstaande wind heeft de brand bijna drie weken aangehouden en uiteindelijk ruim 900 hectare in as gelegd. Woningen moesten worden geëvacueerd en er moesten militairen worden ingezet.

Grotere kans op natuurbranden

In de toekomst neemt de kans op natuurbranden toe. Door het noordwaarts opschuiven van de klimaatzones worden deze van nature natte en sterk begroeide gebieden in het noorden van Europa waarschijnlijk vaker blootgesteld aan droogte en hitte. In het zuiden van Europa, zoals recentelijk in Griekenland, komen bosbranden al vaker voor in de zomer. 

Er is nog geen duidelijke trend gevonden in het voorkomen van dergelijke geblokkeerde weerpatronen of langdurige droge periodes in Nederland. Wel warmt het ook hier geleidelijk verder op en zien we in klimaatmodellen dat - naast het verder toenemen van de neerslaghoeveelheden in korte tijd - de kans op droge periodes in de toekomst mogelijk ook toeneemt. Het lijkt daarom reëel dat ook in ons land in een verder opwarmend klimaat meer natuurbranden kunnen gaan voorkomen. Voorlopig is het echter nog te vroeg om dit met zekerheid te kunnen stellen.

Klimaatbericht door Yorick de Wijs

weerkaart mei-juli 2018
Figuur 1: Hoogte van het 500 hPa vlak (contouren) en 2-meter temperatuur (kleur) van mei-juli 2018, beide t.o.v. normaal (1981-2010). ©KNMI/ECMWF
satellietbeeld met rookpluimen bosbranden zweden
Figuur 2: De rookpluimen van bosbranden in Zweden zijn duidelijk zichtbaar op satellietbeelden (Bron: EOSDIS Worldview NASA)

Recente nieuws- en klimaatberichten

  1. En weer start de zomer met een flink neerslagtekort

    Overvloedige zon en weinig regen. Voor veel mensen genieten, maar het gebrek aan water heeft grot...

    17 mei 2022 - Klimaatbericht
  2. Gletsjers maken vaker geluid

    Het smelten en afkalven van gletsjers maakt onhoorbaar geluid. Dit infrageluid is gedurende 18 ja...

    12 mei 2022 - Klimaatbericht
  3. Zeespiegel stijgt bij Caribisch Nederland net wat sneller

    De wereldgemiddelde zeespiegel is de laatste honderd jaar ruim 20 cm gestegen, waarvan 9 cm in de...

    11 mei 2022 - Klimaatbericht
  4. KNMI onderzoekt effecten van ruimteweer op ons dagelijks leven

    Onze maatschappij maakt gebruik van geavanceerde technologieën die in sommige gevallen kwetsbaar ...

    09 mei 2022 - Klimaatbericht
Toon alle nieuws- en klimaatberichten