Parijs
Foto: Luc Mechelen

Opwarming noordelijk halfrond heeft de 1,5 graad bereikt

30 november 2021

In het Klimaatakkoord van Parijs, vandaag zes jaar geleden, is vastgelegd de mondiale opwarming te beperken tot ruim onder de 2 graden, met een duidelijk zicht op 1,5 graad. Voor het noordelijk halfrond is echter de opwarming van 1,5 graad in 2020 al bereikt.

Snellere opwarming boven land

Sinds de pre-industriële periode 1850-1900 is de wereld als geheel ongeveer 1,2 graad opgewarmd (figuur 1). De opwarming van het noordelijk halfrond is echter groter, 1,5 graad, en die van het zuidelijk halfrond kleiner. Deze 1,5 graad betreft de waarde van de trendlijn in het jaar 2020 volgens de HadCRUT5 dataset.  De wereld- en halfrondgemiddelden van deze dataset verschillen niet wezenlijk van die van andere datasets.

Het noordelijk halfrond warmt sneller op omdat land sneller opwarmt dan de zee en er op het noordelijk halfrond veel land is

In de jaren 2016 en 2020 was de opwarming van het noordelijk halfrond zelfs 1,6 graad. Het noordelijk halfrond warmt sneller op dan de wereld als geheel, omdat het land sneller opwarmt dan de zee en er op het noordelijk halfrond veel land is. Bij de huidige trends bereikt de mondiale opwarming de 1,5 graad in 2033, en de opwarming van het noordelijk halfrond de 2,0 graden in 2037 (stippellijnen in figuur 1).

1,5 graad-grens

In alle IPCC-scenario’s van de uitstoot van broeikasgassen wordt de mondiale opwarming van 1,5 graad over ongeveer tien jaar bereikt. Alleen bij het meest optimistische scenario SSP1-1.9 is de opwarming aan het eind van deze eeuw minder dan 1,5 graad (figuur 2). In dit scenario gaat het IPCC ervan uit dat na 2055 er netto CO2 aan de atmosfeer wordt onttrokken. De uitstoot van kooldioxide, methaan en andere broeikasgassen moet in ieder geval sterk omlaag om de doelstellingen van Parijs te halen. 


KNMI-klimaatbericht door Peter Siegmund
 

Opwarming van de aarde sinds 1850-1900.
Figuur 1. Opwarming van de wereld, het noordelijk halfrond en het zuidelijk halfrond in de periode 1850-2020, sinds de pre-industriële periode 1850-1900. Bron: HadCRUT5.
Scenario’s voor toekomstige CO2 concentraties (links) en berekende opwarming bij de scenario’s (rechts). Bron: IPCC
Figuur 2. Scenario’s voor toekomstige CO2 concentraties (links) en berekende opwarming bij de scenario’s (rechts). Bron: IPCC

Recente nieuws- en klimaatberichten

  1. Zeespiegel Nederlandse kust stijgt nu sneller door klimaatverandering

    De snelheid waarmee de zeespiegel voor de Nederlandse kust stijgt door klimaatverandering is de l...

    20 januari 2022 - Klimaatbericht
  2. Klimaateffecten van vulkaanuitbarsting Tonga waarschijnlijk klein

    Onder het wateroppervlak bij de eilandengroep Tonga in de Stille Oceaan vond zaterdag 15 januari ...

    18 januari 2022 - Klimaatbericht
  3. Wereldtemperatuur 2021 op vijfde of zesde plaats

    De gemiddelde wereldtemperatuur van 2021 blijkt uit te komen rond 1,1 °C boven de pre-industriële...

    14 januari 2022 - Klimaatbericht
  4. Jaaroverzicht aardbevingen 2021

    In Nederland waren er in 2021 in totaal 95 aardbevingen: 75 geïnduceerd (door gaswinning) en 20...

    13 januari 2022 - Klimaatbericht
Toon alle nieuws- en klimaatberichten