Nieuwsbericht

Raadselachtige donkere vlekken op Meteosatbeelden

25 maart 1998

Begin september 1997 belde weeramateur Jaap Venker het KNMI over donkere vlekken die hij geregeld op satellietfoto's had gezien. Hij vroeg of wij dat ook hebben gezien en wat de verklaring kon zijn. Meteoroloog Cees Ceulemans kon de waarneming van de heer Venker bevestigen en had de donkere vlekken zelf ook gezien. Om de raadselachtige vlekken te kunnen verklaren heeft het KNMI contact opgenomen met EUMETSAT en naar aanleiding van hun reactie konden we onderstaand antwoord geven.

In de infrarood beelden van METEOSAT zijn soms over een vrij korte periodes zwarte vlekken te zien, met name in het noordelijk deel. De vlekken zijn vooral duidelijk in het waterdamp kanaal (WV Channel, 5,7 - 7,1 micrometer). Het is een welbekend fenomeen, dat alleen optreedt rond de zonnewende (equinox) wanneer de zon laag boven de aardbol staat. De zonnestralen komen dan onder een kleine hoek op de optiek van het beeldvormend instrument (de stralingsmeter). Wanneer de zon in lijn staat met het zichtveld ontstaat er een interne reflectie in het instrument (een soort verblinding ), waardoor interferentie ontreedt die de zwarte vlekken veroorzaakt. De waarneming is dan eigenlijk verstoord en zou niet in het totale beeld moeten worden opgenomen. Omdat het slechts een klein deel van het totale beeld betreft, wordt dat beeld toch door EUMETSAT beschikbaar gesteld. Het fenomeen manifesteert zich dus rond (voor en na) de equinox en is kortweg het interferentie patroon van de recht invallende zonnestralen met de interne optiek van het instrument.

Recente nieuws- en klimaatberichten

  1. Zeer warme september

    September was een zeer warme maand. Met een gemiddelde temperatuur van ongeveer 16,7°C tegen een ...

    30 september 2026 - Nieuwsbericht
  2. Het droge zomerhalfjaar van 2026

    Het zomerhalfjaar, van april tot en met september, is bijna voorbij. De lente was dit jaar zeer z...

    30 september 2026 - Klimaatbericht
  3. Temperatuurvariaties in De Bilt

    Dit klimaatbericht laat in één afbeelding zien hoe de temperatuur in De Bilt varieert. Je ziet zo...

    23 september 2026 - Klimaatbericht
  4. Wereld Ozondag: overgang naar gebruik en monitoring van natuurlijke koudemiddelen

    Op 16 september, Wereld Ozondag (oftewel, de internationale dag voor het behoud van de ozonlaag),...

    16 september 2026 - Klimaatbericht
Toon alle nieuws- en klimaatberichten