OMI in de ruimte@NASA

Satellietinstrument OMI al 20 jaar in de ruimte

15 juli 2024

Vandaag, 15 juli is het precies 20 jaar geleden dat de Aura-satelliet werd gelanceerd, met daar aan boord het Nederlandse Ozone Monitoring Instrument (OMI). De Aura-satelliet had een geplande missie van 6 jaar, dat is nu met 20 jaar al veel meer. OMI meet wereldwijd de concentratie van verschillende gassen en van stofdeeltjes. In de afgelopen twintig jaar heeft OMI bijvoorbeeld de dikte van de ozonlaag nauwkeurig gemeten en het goede nieuws is dat uit de metingen blijkt dat de ozonlaag zich langzaam aan het herstellen is.

Herstel van de ozonlaag

Uit de metingen van OMI zien we dat de ozonlaag zich langzaam aan het herstellen is, door het verbod van ozonafbrekende stoffen. Daarnaast heeft OMI de luchtkwaliteit wereldwijd zien veranderen. Uit de data blijk het succes van maatregelen om zwaveldioxide (SO2) en stikstofdioxide (NO2) uitstoot te verminderen.

Het mijden van vulkaanpluimen

De gegevens van OMI worden ook gebruikt in de luchtkwaliteitsverwachting en door luchvaartmaatschappijen om vulkaanpluimen ter vermijden. OMI-data worden door wetenschappers in de hele wereld gebruikt, voor onderzoek naar de ozonlaag, klimaatverandering en de luchtkwaliteit. Er zijn al meer dan 3000 wetenschappelijke studies gepubliceerd waarin OMI data gebruikt worden.

OMI-metingen boven Europa laten een positieve verandering van de luchtkwaliteit zien. Deze afbeelding laat het gemiddelde NO2 concentratie van 2005 zien.
OMI-metingen boven Europa laten een positieve verandering van de luchtkwaliteit zien. Deze afbeelding laat het gemiddelde NO2 concentratie van 2005 zien.
OMI-metingen boven Europa laten een positieve verandering van de luchtkwaliteit zien. Deze afbeelding laat het gemiddelde NO2 concentratie van 2022 zien.
OMI-metingen boven Europa laten een positieve verandering van de luchtkwaliteit zien. Deze afbeelding laat het gemiddelde NO2 concentratie van 2022 zien.

OMI blijft nog 1-2 jaar in de ruimte 

OMI zal naar verwachting nog 1-2 jaar doorgaan met meten. Daarna zal de Aura-satelliet gecontroleerd teruggestuurd worden naar de aarde om te verbranden in dampkring.

OMI-project

OMI is een innovatief ontwerp dat heeft geleid tot vele opvolgers: om te beginnen met het Nederlandse TROPOMI instrument, dat in 2017 is gelanceerd, de Europese Sentinel-4 en Sentinel 5, die naar verwachting in 2025 worden gelanceerd en vele andere satellietinstrumenten die gebouwd zijn in de Verenigde Staten, Japan en China. Voor de Europese missies levert het KNMI-bijdrages op het gebied van de ijking van de instrumenten en algoritmes voor de dataverwerking. Daarnaast wordt de data op het KNMI gebruikt voor atmosferisch onderzoek.

Het OMI-project wordt wetenschappelijk geleid door het KNMI, in samenwerking met het FMI (Finland) en de NASA (Verenigde Staten). Het Nederlandse deel is gefinancierd door de ministeries van Economische Zaken en Klimaat, en Infrastructuur en Waterstaat, via het Netherlands Space Office (NSO). OMI is ontworpen door DutchSpace (de voorloper van Airbus NL), TNO, en Finse bedrijven. 

Recente nieuws- en klimaatberichten

  1. Vaker tropische nachten in Nederland

    Tropische nachten waarin de temperatuur niet beneden de 20 graden afkoelt komen steeds vaker voor...

    26 juni 2026 - Klimaatbericht
  2. Weermodellen profiteren van satelliet EarthCARE

    Als eerste mondiale weercentrum is het European Centre for Medium-Range Weather Forecasts (ECMWF)...

    25 juni 2026 - Nieuwsbericht
  3. Zware aardbevingen in Venezuela

    Venezuela is afgelopen nacht kort na elkaar getroffen door twee zware aardbevingen. Om 2.04 uur N...

    25 juni 2026 - Nieuwsbericht
  4. Vaker extreem warme dagen in Nederland

    Extreem warme dagen met een maximumtemperatuur van minstens 35 graden komen steeds vaker voor in ...

    24 juni 2026 - Klimaatbericht
Toon alle nieuws- en klimaatberichten