zonsondergang in midden nederland op een warme dag in september 2023
Foto: Arnoud Apituley

September is het nieuwe juni

07 september 2023

Sinds begin vorige eeuw zijn alle maanden warmer geworden. De temperatuur in september is nu zelfs iets hoger dan de temperatuur in juni begin vorige eeuw. Daarmee is september het nieuwe juni.

September is het nieuwe juni

September is na juli, augustus en juni de warmste maand van het jaar (figuur 1). Sinds begin vorige eeuw zijn alle maanden warmer geworden. De temperatuur in september in het huidige klimaat (14,7 graden, 1991-2020) is zelfs iets hoger dan de temperatuur in juni in het klimaat van begin vorige eeuw (14,4 graden, 1901-1930) (dikke horizontale lijnen). Wat betreft de temperatuur is september het nieuwe juni. Juli en augustus waren vroeger al wel warmer dan september nu.

Ook het aantal zomerse dagen (maximumtemperatuur van 25 graden of meer) en tropische dagen (30 graden of meer) in september in het huidige klimaat is vergelijkbaar met de aantallen in juni in het klimaat van begin vorige eeuw.  In juni 1901-1930 waren er in De Bilt gemiddeld 2,8 zomerse en 0,2 tropische dagen, in september 1991-2020 respectievelijk 2,1 en 0,2 dagen.

De zon en de zee in september en juni

De verdeling van de temperatuur over Nederland is in september wel anders dan die in juni (figuur 2).  In juni volgt de temperatuur vooral de hoeveelheid zonnestraling, met de hoogste temperaturen in het zuiden van het land, waar de meeste zon is. In september is er minder zon en speelt vooral de invloed van de Noordzee, die in de zomer is opgewarmd. Hierdoor is in september de temperatuur het hoogst in het westen van het land.

KNMI-Klimaatbericht door Peter Siegmund

grafiek met trendlijnen van de gemiddelde temperatuur in De Bilt in 1901-2022 in juni, juli, augustus en september.  Voor september zijn ook de jaarlijkse waarden weergegeven.
Figuur 1. Trendlijnen van de gemiddelde temperatuur in De Bilt in 1901-2022 in juni, juli, augustus en september. Voor september zijn ook de jaarlijkse waarden weergegeven. Dikke lijnen: de klimaatnormalen voor juni 1901-1930 en september 1991-2020. Bron: www.knmi.nl/klimaat-viewer ©KNMI.
Gemiddelde temperatuur in Nederland in juni (links) en september (rechts) in het huidige klimaat (1991-2020).
Figuur 2. Gemiddelde temperatuur in Nederland in juni (links) en september (rechts) in het huidige klimaat (1991-2020). ©KNMI.

Recente nieuws- en klimaatberichten

  1. Wereldwijde recordwarmte 2023, 2024 en 2025: versnelde opwarming, zon, El Niño en schonere scheepvaart

    De afgelopen drie jaren waren uitzonderlijk warm. Nieuw onderzoek laat beter zien waarom deze jar...

    04 februari 2026 - Klimaatbericht
  2. Liveblog gladheid door ijzel 3-4 februari 2026

    Dinsdag en woensdag grote kans op gladheid door ijzel, vooral in het noorden.

    02 februari 2026 - Liveblog
  3. Koude januari met veel waarschuwingen voor gladheid

    Met een gemiddelde temperatuur van 2,5°C in De Bilt tegen een langjarig gemiddelde van 3,6°C verl...

    30 januari 2026 - Nieuwsbericht
  4. De staat van ons klimaat 2025: zonnig en warm jaar

    2025 was een zeer zonnig jaar. Door de grote hoeveelheid zonnestraling was er ook veel verdamping...

    29 januari 2026 - Nieuwsbericht
Toon alle nieuws- en klimaatberichten