Nieuwsbericht

Stedelijk warmte-eiland gemeten

09 december 2011

In steden is het meestal warmer dan buiten de stad. Dit temperatuurverschil kan oplopen tot meerdere graden Celsius en wordt doorgaans aangeduid met de term urban heat island (UHI). Bij warm weer kan dit effect onder andere zorgen voor extra gezondheidsklachten bij stadsbewoners.

Over de invloed van het UHI in Nederlandse steden was tot voor kort nog maar weinig bekend, vooral door gebrek aan metingen.

Daarom heeft het KNMI metingen van hobbyïsten (weeramateurs) gebruikt voor een onderzoek naar het UHI.

In de metingen van de weeramateurs was het temperatuurverschil tussen de stad en het platteland duidelijk te zien. Er bleek een sterk verband te bestaan tussen de temperatuur in de zomer en de bevolkingsdichtheid van de buurt waarin gemeten werd. Hoe hoger de bevolkingsdichtheid, hoe hoger de temperatuur.

Verder bleek het UHI sterk af te hangen van het weer. Bij windstil en helder weer is het UHI het sterkst.
Het UHI is ‘s nachts sterker dan overdag, en is ‘s zomers veel sterker dan ‘s winters. Gemiddeld over de zomer van 2010 was het op de weerstations in stedelijk gebied ongeveer 1 graad warmer dan buiten de stad.

Tijdens de nachten gedurende een warme periode steeg dit tot gemiddeld 1,4 graden,en er zijn uitschieters gemeten tot boven 5 gaden.

Weeramateurs beheren als hobby bij hun woning een eigen weerstation, in de tuin of op het dak (foto: Zafer de Boer)
Weeramateurs beheren als hobby bij hun woning een eigen weerstation, in de tuin of op het dak (foto: Zafer de Boer)
Gemiddeld nachtelijk urban heat island (UHI) in de verschillende maanden van het jaar 2010. ’s Winters is er gemiddeld gesproken zelfs helemaal geen sprake van een UHI (Bron: KNMI).
Gemiddeld nachtelijk urban heat island (UHI) in de verschillende maanden van het jaar 2010. ’s Winters is er gemiddeld gesproken zelfs helemaal geen sprake van een UHI (Bron: KNMI).

Recente nieuws- en klimaatberichten

  1. Unieke metingen bevestigen kwetsbaarheid Thwaites gletsjer

    De Thwaites gletsjer op West-Antarctica is de snelst krimpende gletsjer op Antarctica. Voor het e...

    13 februari 2026 - Klimaatbericht
  2. Minder vaak extreme kou, maar wind kan ons lichaam nog steeds ijzig raken

    Vorst in combinatie met een ijskoude wind: we hebben het allemaal wel eens ervaren. Op deze momen...

    11 februari 2026 - Klimaatbericht
  3. Wereldwijde recordwarmte 2023, 2024 en 2025: versnelde opwarming, zon, El Niño en schonere scheepvaart

    De afgelopen drie jaren waren uitzonderlijk warm. Nieuw onderzoek laat beter zien waarom deze jar...

    04 februari 2026 - Klimaatbericht
  4. Liveblog gladheid door ijzel 3-4 februari 2026

    Dinsdag en woensdag grote kans op gladheid door ijzel, vooral in het noorden.

    02 februari 2026 - Liveblog
Toon alle nieuws- en klimaatberichten