Opwarming in winter het sterkst bij noordoostenwind

Opwarming per windrichting 

We berekenen per windrichting de verandering van de gemiddelde temperatuur in De Bilt tussen de perioden 1961-1990 en 1991-2020 (afbeelding 1). Dit doen we voor sectoren van 90 graden, in stapjes van 1 graad, dus 0-90 graden, 1-91 graden, enzovoorts. De verandering van de temperatuur bijvoorbeeld bij noordoostenwind is het gemiddelde van de verandering in temperatuur van de winden tussen noord en oost. De berekening is gedaan met daggemiddelde waarden van de temperatuur en windrichting in het winterhalfjaar (oktober-maart), hier verder kortweg winter genoemd. 

Grote verschillen tussen windrichtingen

Nederland warmt op bij alle windrichtingen. De verschillen per windrichting zijn echter groot. Bij noordoostenwind is de opwarming van ongeveer 1,4 graad twee keer zo groot als de opwarming bij westenwind van ongeveer 0,7 graad. Beide passen bij de opwarming tussen 1961-1990 en 1991-2020 in de winter in de gebieden om ons heen waar de wind vandaan komt, die het grootst is in Scandinavië en Rusland en het kleinst boven de Atlantische Oceaan (afbeelding 2).  De laagste temperaturen doen zich voor bij noordoostenwind (afbeelding 3), zodat bij de laagste temperaturen de opwarming het grootst is. 

Toekomst 

Ook als landen zich houden aan de afspraken om de uitstoot van broeikasgassen te verminderen om verdere opwarming te beperken, zal rond 2050 Nederland ten opzichte van 1991-2020 naar verwachting weer een graad warmer zijn. Volgens klimaatmodellen zet het patroon van opwarming in afbeelding 2 door met in de winter de grootste opwarming in het noordoosten en relatief weinig opwarming boven zee. Daardoor blijft de opwarming in de nabije toekomst naar verwachting op ongeveer dezelfde manier afhankelijk van de windrichting als in afbeelding 1.

Klimaatbericht door Peter Siegmund 

De jupyter notebooks die de drie afbeeldingen maken staan op KNMI gitlab.