Klimaatbericht

Tropische verrassing verdwijnt

21 februari 2018

Door de wereldwijde temperatuurstijging slinken ijskappen en gletsjers over de hele wereld in rap tempo. Het bekendst zijn de Groenlandse ijskap en die van het zuidpoolgebied, waarvan het smeltwater belangrijk bijdraagt aan de zeespiegelstijging. Minder bekend is dat er ook in de tropen gletsjers voorkomen, maar de vraag is hoe lang nog?

Tropische gletsjers

In de tropen komen maar weinig gletsjers voor. Het gaat om gebieden die voldoende hoog en dus koud genoeg zijn voor permanent ijs. Eén van deze gebieden is het Sudirmangebergte  in de Indonesische provincie Papoea op het eiland Nieuw-Guinea. De meest nabije tropische gletsjer ligt ruim 11.000 kilometer verderop, in Afrika op Mount Kenya: tropische gletsjers zijn zeldzaam.

Verdwenen

In november 1988 zijn satellietfoto’s gemaakt van de Pucak Jaya in het Sudirmangebergte. Deze tonen vijf gletsjers rondom deze 4862 meter hoge bergtop (figuur 1). 21 jaar later in 2009 waren twee gletsjers volledig weggesmolten en op de meest recente foto van december 2017 is ook een derde gletsjer verdwenen. Bovendien waren de overige twee flink  in omvang afgenomen. Wetenschappers verwachten dat ook deze twee gletsjers binnen tien jaar verdwenen zijn. Omdat het om relatief kleine gletsjers gaat, zijn de gevolgen voor de zeespiegelstijging klein. Met de gletsjers verdwijnt echter ook de hierin vastgelegde informatie over het klimaat in het verleden en komt bovendien minder water beschikbaar voor huishoudens, landbouw en elektriciteitsopwekking.

Zeespiegelstijging

Met behulp van satellieten worden wereldwijd gletsjers en ijsvelden gemonitord. Het afsmelten van dit landijs geldt als graadmeter voor de opwarming van het klimaat en het heeft grote invloed op de stand van de zeespiegel. Schattingen van de zeespiegelstijging tegen het eind van deze eeuw variëren van enkele tientallen centimeters tot meer dan 2 meter, afhankelijk van onder meer het tempo van de opwarming.

 

KNMI-klimaatbericht door Marcel Bult

 

 

Figuur 1: Gletsjers (blauw) in het Sudirmangebergte bij Pucak Jaya, links in 1988 rechts in 2017 (Bron: NASA Earth Observatory)

Recente nieuws- en klimaatberichten

  1. Vijf jaar aan satellietdata van Tropomi

    Satellietinstrument Tropomi bekijkt al vijf jaar de aarde vanuit de ruimte. Het Nederlandse instr...

    30 september 2022 - Klimaatbericht
  2. Klimaat penalty: slechtere luchtkwaliteit door klimaatverandering

    Door klimaatverandering kan de luchtkwaliteit in landen met veel uitstoot van CO2 verder verslech...

    29 september 2022 - Klimaatbericht
  3. Het regent niet vaker, wel harder

    In de afgelopen zestig jaar is de hoeveelheid neerslag met 9% toegenomen. Het is niet vaker gaan ...

    27 september 2022 - Klimaatbericht
  4. Kopzorgen van het weer

    Een nat pak of tegen de wind in trappen. Het zijn fysieke ongemakken waar we na een lange, droge ...

    20 september 2022 - Klimaatbericht
Toon alle nieuws- en klimaatberichten