Klimaatbericht

Zeespiegelstijging kijken op het strand

14 februari 2018

Dat de zeespiegel stijgt door klimaatverandering is nauwelijk nog nieuws. Maar hoe bepalen we die stijging? Zelfs op een mooie stranddag lijkt het door alle variaties onmogelijk die enkele millimeters stijging per jaar precies vast te stellen, laat staan op een dag met storm en hoge golven. Het zien van zeespiegelstijging vereist een weidse blik of een lange adem.

Grillig

Als zeespiegelstijging in het nieuws komt, zie je vaak de vrij gladde curve van de wereldgemiddelde stijging. Lokaal is de zeespiegelcurve echter enorm grillig (Figuur 1). Deze varieert op allerlei tijdschalen, van seconden (wind, golven) tot uren (getij, wind), en van dagen (voorbijtrekkende lagedrukgebieden, stormopzet) tot maanden en jaren (seizoenen, fluctuaties in getij, en in zeewatertemperatuur en -zoutgehalte). Pas als je middelt over al deze variaties wordt de langjarige bijdrage ten gevolge van klimaatverandering zichtbaar: uitzetting oceanen door systematische opwarming, afsmelten gletsjers, bijdragen Groenland en Antarctica.

Versnelling

De komende eeuw stijgt de zeespiegel verder, waarschijnlijk versneld. Wereldgemiddeld, maar dus ook lokaal. Afhankelijk van het tempo van opwarming variëren de schattingen van enkele tientallen centimeters tot meer dan 2 meter stijging tegen het eind van de eeuw. De ijskappen van Groenland en Antarctica spelen een cruciale rol. Omdat hun smeltwater zich niet gelijkmatig verdeelt, stijgt de zeespiegel voor de Nederlandse kust bovengemiddeld sterk door Antarctica, en juist minder door Groenland. De versnelling is wereldgemiddeld nu al meetbaar maar lokaal nog niet door al die variaties.

Vaker hoog water

Los van de stijging door klimaatverandering houden we natuurlijk ook in de toekomst alle genoemde variaties. Als direct gevolg daarvan neemt ook de kans op hoog water sterk toe bij stijgende zeespiegel (Figuur 2).

 

KNMI-klimaatbericht door Hylke de Vries

 

Figuur 1. Gemiddeld zeeniveau tussen 1900-2017 op twee Nederlandse locaties (referentie periode 1986-2015). De oranje lijn toont maandelijks globaal zeeniveau t.o.v jaar 2000 op basis van satellieten.
Figuur 1. Gemiddeld zeeniveau tussen 1900-2017 op twee Nederlandse locaties (referentie periode 1986-2015). De oranje lijn toont maandelijks globaal zeeniveau t.o.v jaar 2000 op basis van satellieten.
Figuur 2. Overschrijdingskans per dag van waterstand in Hoek van Holland voor 1950-2016 (zwart). Gestreepte lijnen geven kansen voor andere perioden (rood/blauw) en uniforme toename van zeespiegel (grijs). Getrokken lijnen geven verschillen tov 1950-2016.
Figuur 2. Overschrijdingskans per dag van waterstand in Hoek van Holland voor 1950-2016 (zwart). Gestreepte lijnen geven kansen voor andere perioden (rood/blauw) en uniforme toename van zeespiegel (grijs). Getrokken lijnen geven verschillen tov 1950-2016.

Recente nieuws- en klimaatberichten

  1. El Niño 2026-2027: waar verwachten we de grootste gevolgen?

    De El Niño van 2026-2027 ligt op koers om de sterkste El Niño te worden sinds het begin van de me...

    07 oktober 2026 - Klimaatbericht
  2. Open dag 2026: van weerballon tot seismoselfie

    Op zaterdag 3 oktober openden we onze deuren tijdens het Weekend van de Wetenschap. Zo'n 2500 bez...

    05 oktober 2026 - Nieuwsbericht
  3. Zeer warme september

    September was een zeer warme maand. Met een gemiddelde temperatuur van ongeveer 16,7°C tegen een ...

    30 september 2026 - Nieuwsbericht
  4. Het droge zomerhalfjaar van 2026

    Het zomerhalfjaar, van april tot en met september, is bijna voorbij. De lente was dit jaar zeer z...

    30 september 2026 - Klimaatbericht
Toon alle nieuws- en klimaatberichten