Nieuwsbericht

Trillingen aardbeving in kaart gebracht

11 november 2016

Na een aardbeving zijn de magnitude en de locatie snel bekend. Het KNMI brengt nu ook de trillingen aan het aardoppervlak in kaart, in een zogenaamde shakemap. Hiermee wordt het effect van een aardbeving aan het oppervlak duidelijk. De informatie uit de shakemap kan gebruikt worden voor betrokken instanties, organisaties of de belangstellende burger.

Een aardbeving veroorzaakt allerlei trillingen aan het oppervlak. In de seismologie meten we deze bodembeweging in grondversnelling (in m/s2), een maat voor het effect van een aardbeving. 

Het effect van een aardbeving aan het oppervlak wordt duidelijk

Afhankelijk van de afstand tot het epicentrum, de diepte én de magnitude van de aardbeving is de beving meer of minder voelbaar. Daarnaast maakt het uit of de ondergrond bestaat uit slappe klei of hard gesteente. Een shakemap geeft een goed beeld van de grond-versnelling en geeft de impact van de trillingen weer. Het KNMI publiceert shakemaps na een aardbeving, specifiek in Noord-Nederland, met een magnitude groter dan 2.0. 

Afzonderlijke metingen combineren

Een shakemap wordt gemaakt door afzonderlijke metingen van de seismologische meetstations te combineren met een zogenaamde Ground Motion Prediction Equation (GMPE). Deze beschrijving van de ondergrond is speciaal ontwikkeld voor Noord-Nederland. In die regio vinden de aardbevingen, als gevolg van de gaswinning, dicht onder het aardoppervlakte plaats. Hierdoor worden ook lichte bevingen in Noord-Nederland goed gevoeld. Ook ligt er in die regio een dicht netwerk aan seismologische meetstations, ruim honderd, waarmee de afgelopen jaren de nauwkeurigheid van de plaatsbepaling van aardbevingen is verbeterd.

Shakemap (%g) van de aardbeving bij Wirdum (Gr.) met magnitude 2,2 op 1 november 2016. ©KNMI

Melden van aardbeving

Het KNMI maakt geruime tijd gebruik van enquêteformulieren die mensen, die de aardbeving ervaren hebben, kunnen invullen. Op basis hiervan kan het KNMI al snel een eerste indicatie geven van de omvang van de aardbevingseffecten. Op termijn is het de bedoeling dat de informatie uit de enquêtes worden vergeleken met en geïntegreerd in de shakemap. 

De ruwe data van de shakemap na een aardbeving zijn te downloaden via het KNMI data portaal, die toegang geeft tot seismologische en akoestische data van het KNMI-netwerk. 

 

Het KNMI is het kennisinstituut in Nederland die seismologische en akoestische metingen verricht en onderzoek doet naar sterkte, impact en oorzaak van trillingen in de ondergrond en atmosfeer. Nationaal en ook internationaal door het beschikbaar stellen van data aan andere landen.

Recente nieuws- en klimaatberichten

  1. Waarom is april de droogste maand?

    In Nederland kennen we geen nat en droog seizoen, het regent verspreid over het hele jaar. Maar w...

    25 maart 2026 - Klimaatbericht
  2. Stikstof in Nederland bekeken vanuit de ruimte

    Het monitoren van de twee belangrijkste spelers in de stikstofproblematiek, de gassen ammoniak (N...

    24 maart 2026 - Klimaatbericht
  3. Wereld Meteorologische Dag 2026

    “Vandaag waarnemen, morgen beschermen.” Dat is het thema van de Wereld Meteorologische Dag 2026, ...

    23 maart 2026 - Nieuwsbericht
  4. Toename in sneeuwval op Antarctische ijskap

    Sinds enkele decennia neemt de totale ijsmassa van Antarctica sterk af. Dit komt voornamelijk doo...

    19 maart 2026 - Klimaatbericht
Toon alle nieuws- en klimaatberichten