Zeer warme, zonnige maar ook natte juni

De maand begon warm en droog, maar al snel volgden (onweers)buien. De temperatuur lag rond het langjarig gemiddelde, met overdag 20 °C en ’s nachts 12 °C. Vooral in het noordoosten van het land koelde het in de nacht eerst nog wel flink af. In Eelde werd het op 15 en 16 juni 5,4°C , de laagste temperatuur deze maand.

Vanaf 15 juni nam de temperatuur snel toe. Van 18 tot en met 29 juni heerste een hittegolf, die op 26 juni piekte met een recordtemperatuur van 39,4 °C in Ell. Op Terschelling werd het 33,6 °C, de hoogste temperatuur ooit gemeten op een Waddeneiland. Vanaf 24 juni gold in het midden en zuiden van het land code oranje voor extreme hitte. Op 26 juni gaf het KNMI voor het eerst code rood af voor hitte in grote delen van het land. Behalve in Groningen, Friesland, Drenthe en Zeeland, waar code oranje bleef gelden, en op de Waddeneilanden waar het code geel bleef. Niet alleen was het warm, ook was de relatieve vochtigheid hoog, waardoor het benauwd aanvoelde. De hittekracht bereikte op 24, 26 en 27 juni plaatselijk 10, de hoogste waarde. Hittekracht is een nieuwe index in de KNMI-app die laat zien hoe zwaar de hitte kan aanvoelen. 

De hittekracht bereikte op 24, 26 en 27 juni plaatselijk 10, de hoogste waarde.

Deze hittegolf heeft een hittegolfgetal van 63,3 en staat hiermee op plek 6 sinds 1901. Alleen die van 1976, 2006, 2020, 1975 en 2003 scoren hoger, maar deze waren echter nooit zo vroeg in het jaar, maar allemaal in juli of augustus. 

Ook in een groot deel van Europa heerste extreme hitte. Uit een klimaatattributiestudie van World Weather Attribution blijkt dat de recente hittegolf nu bijna 2 graden warmer was dan in 2003 en zo’n 3 graden warmer dan in 1976. Zonder klimaatverandering zouden deze temperaturen vijftig jaar geleden vrijwel onmogelijk zijn geweest.

Tropische nachten

Ook de nachten waren uitzonderlijk warm, met drie tropische nachten op rij (minimumtemperatuur van 20,0 °C of hoger) in De Bilt van 25 tot en met 27 juni. Tropische nachten komen normaal gesproken zelden voor in Nederland, met een langjarig gemiddelde van slechts 0,3 per jaar. 

Drie tropische nachten op rij (minimumtemperatuur van 20,0 °C of hoger) in De Bilt

Stevige onweersbuien 

Ondanks de hitte was juni ook vrij nat, met gemiddeld over het land ongeveer 85 millimeter neerslag tegen een langjarig gemiddelde van 66 millimeter. De meeste regen viel in de eerste helft van de maand. Later volgden zware onweersbuien in de avond en nacht van 19 en 20 en 27 en 28 juni. Voor deze onweersbuien werd code oranje gegeven voor alle provincies. Plaatselijk viel meer dan 60 millimeter in een etmaal, met hagel en bliksem die veel schade aanrichtten.  

Veel zon 

Juni was zonnig met 250 uur zon (normaal 214 uur). De eerste helft was somber de tweede helft juist zonnig. Aan de kust scheen de zon het meest (Hoek van Holland: 270 uur), in het midden het minst (Deelen: 235 uur). In De Bilt scheen de zon 240 uur (normaal 207 uur). 

Een vergelijkbaar warme juni komt nu ongeveer eens in de tien jaar voor. Zonder klimaatverandering waren deze temperaturen vrijwel ondenkbaar geweest.

Normaal=het langjarig gemiddelde over het tijdvak 1991-2020 

Lees het voorlopige weeroverzicht van juni